KORAY ONUR (Muharrir)

DVD KAZANDIM!!!

2012-01-18T22:25:00.000+02:00

Birçoğunuza, "tebrikler! ücretsiz 150 tl değerinde dvd kazandınız. ücretsiz hediyenizi hemen almak ve gönderi adresinizi belirtmek için 7551880 i arayınız" şeklinde bir sms gelmiştir. Bana da geliyor. Ben elimden geldiğince kendilerini arayarakgeyik yapmaya çalışıyorum. fakat her zaman elimde kayıt cihazım olmuyor. Bu sefer vardı.

Kadın Hayattır Memattır Kadın: Bir Oyun...

2012-01-08T15:38:00.000+02:00

Bir oyun izlemeye giderken, özellikle daha önce hiç tanımadığım bir metinse, beni en fazla teşvik eden şey, yeni bir metni keşfetmenin hazzını duyacak olmamdır. Bu sadece edebiyata düşkünlüğümden kaynaklanmaz. Aynı zamanda tiyatro denen mefhumun üstüne oturduğu kaide metindir de, ondan.

Gerçek kişilerin oyun metinlerinde yer almalarının önemli bir sebebi vardır: Oyuna konu olacak kişi ya da kişiler özelliklidirler ve bu özellikleri itibarıyla bir sanat yaratısına konu olacak derecede büyümüşlerdir; yapıtları, tarihte bıraktığı izler artık sıradanlığın ötesine geçmiş
evrensel boyutta feyzler barındıran bir özellik kazanmıştır.

Böyle kişilerin oyuna konu edilmesinin tabii bir sonucu olan, ilgi çekicilik, yaşadıkları debdebeli hayat, yazarlara bir avantaj sağlar. Böylece yazar, bu kişiler üzerinden bir yandan meramını dile getirirken, öbür yandan seyircinin dikkatini daha rahat ayakta tutar.

Fakat bu önemli kişileri oyuna konu etmek, tekbaşına metni iyi bir metin haline getirmez. Bir kişi ne denli büyük olursa olsun, dünya tarihine bıraktığı eserler ne denli önemli olursa olsun, eğer onun hayatının sanatlı tarafını ortaya çıkartıp, işleyip, bir de sahnenin gereklerine göre bir estetik anlayışla yoğurmazsanız, o kişi, tiyatro sahnesinin azameti, dekoru içinde kaybolacaktır, yankısı bile kalmayacaktır.

Leyla Saz
Nigar Hanım
Fatma Aliye
Mihri Müşfik
Zerrin Bölükbaşı

İşte, Kadın Hayattır Memattır Kadın oyununda konu edilen bu beş önemli kadının başına gelen de bu olmuş: Alanlarında, kadın olarak mücadelelerde bulunan, hemcinslerinin cesaret edemediği şeylere cesaret edip, “ilk” olan bu kadınlar... Bütün azametleri ve önemlerine rağmen o kadar sanatsız o kadar boyutsuz bir şekilde kaleme alınmışlar ki, yaşamlarından çıkardığımız dersler, bir slogan kuruluğundan,bir propaganda etkisizliğinden daha öteye geçemiyor.

Bir grup lise edebiyat öğretmenine müdürleri “8 Mart Dünya Kadınlar Günü için, öğrencilerle bir oyun tertipleyelim, görev sizindir.” dese, bu edebiyat öğretmenlerinin ortaya çıkaracağı metin tıpkı böyle olurdu: Ansiklopedik yaşam öykülerini al, “ben” zamirine çevir, sonra araya bir iki fikri, biraz “edebi” bezeme yap, işte sana metin.

Sema Keçik Karabel ve Arzu Işıtman, iyi bir metin ortaya çıkaramamış, bu açık. bu metnin repertuar kurulundan geçmesini de bir kenara koyalım, peki ya reji?

Arzu Işıtman’ın dramaturgluğunu da üstlendiği oyunun rejisini, diğer yazar Sema Keçik Karabel yapmış.

Oyunculuğa, oyunculuk sanatına pek kafa yormadan yazılmış bu metni, eğer başka bir yönetmen ele alsadı, oyuncu malzemesinin avantajlarını katmak için uğraşır ve belki iyi bir şey çıkarabilirdi. Ne var ki, oyunun yazarıyla rejisörü aynı olunca, yazımda devam eden hata rejide de sürmüş ve elinde iyi oyuncular olan Sema Keçik Karabel, onları bir “sesli aktarım aracı” olarak kullanmış. Yanılıyor muyum bilemem, ama bu oyunu sahnelerken rejisörün, oyunculuk çalışmak yerine sahne plastiği için daha çok vakit harcamış olduğunu söyleyebilirim. En azından sahnede görülen şeyin verdiği intiba bu.

Bana göre, bir oyunda, oyuncunun çalışmasını en öne koymazsanız, dekorla “kuş tutsanız” dahi oyun seyirci üzerinde istenen etkiyi yaratamaz. Yeri gelmişken söyleyeyim, oyun dekor tasarımı bakımından da pek iddialı değil, son zamanlarda pek adet olan “barkovizyon kulaycılığı”nı bir de sadece bölümü oynanacak tarihi kişiliğin doğum ve ölüm tarihlerini gösteren bir fotoğrafında ve aradaki bazı “sunum görseli” mantığında hazırlanmış malzeme için kullanmak ne kadar estetik bir seçimdir tartışılır.

Bir oyuncu önde oyununu oynarken arkada erkek kuklalarını oynatan diğer oyunculara ise üzülmemek elde değil. Monolog sırasında söylenen şeylerin, öncesinde ve sonrasında karikatür boyutunda çizilmiş erkek kuklalara söyletmek bir “mükerrer” durum yaratmanın ötesine geçemiyor. Bütün bunlar bir yana, “mükerrer” repliklerin bir çoğu, ataerkil lakırdıların, herkesçe mâlum toplamından ibaret. Bereket, oyun bir saat sürüyor da, oyun bir de oyuncular için ıstırap olmuyor.

Hep söylüyorum: Oyuncu bir dekor öğesi değil. en ufak bir aksesuarı dahi sahneye yerleştirirken dekor tasarımcısıyla birlikte kılı kırk yaran yönetmenler, bütün oyun boyunca oyuncuyu, oyunda seyircinin dikkat bile etmeyeceği bir şekilde konumlandırmayı bir maharet sayar oldular, nedense. Halbuki, tiyatronun sahnede bulunan oyuncu sayısıyla değil, oynların oynadığı oyunla güzelleştiğini bilmiyor olamazlar.

Koray Onur

Not: Oyunculukla ilgili yorum yapmayı doğru bulmuyorum. Oyuncuların bende yarattığı bir hissiyattan değil bu. Ama oyunda bu kadar asal problem ortada dururken, oyuncu performansıyla ilgili beklentiye dahi girmek abesle iştigâl olurdu.

Oyunun künyesi ve fragmanı için İstanbul Şehir Tiyatrosu'nun sitesi..

3. MURAD'I, SABAH NAMAZINI KAÇIRDIĞI İÇİN TANIYORUM.

2011-12-23T18:00:00.000+02:00

Tarihle, hadi Osmanlı tarihi diyelim, özellikle meşgul olmuyorsanız 3. Murad’ın adını, kimin nesi olduğunu bilmeniz pek mümkün değil. Fatih’i, Kanuni’yi, Yavuz’u, Hürrem’i, Kösem’i biliriz de, 21 yıl saltanat sürmüş bu padişahi bilmeyiz.

Ben de bilmeyecektim...

Artık biliyorum. Neden mi?

3. Murad, bir gün sabah namazına uyanamadı da ondan.

Duyduğu suçluluktan mı desek,”Şerden çıkacak hayır”ı bulmaya uğraşmaktan mı desek, bu olaydan sonra bir şiir yazdı; Santuri Ali Ufki Bey’e verip, bir şarkı besteletti de ondan tanıyorum.

3. Murad, büyük bir adam olabilir, 21 yıl gibi azımsanmayacak saltanatında çok önemli işler yapmış olabilir ama ben onun yazdığı bir şiirle, yüzümü ona çeviriyorum.

Eğer hangi şiir ve şarkıyı kastettiğimi bilmiyorsanız, bu parçayı dinlediğinizde bana hak vereceksiniz.

Dünya böyle bir çok örnekle doludur ki, çok önemli şahıslar yıllarca göremedikleri bir değeri, aniden, bir sanat eserinden dolayı görmeye başlarlar.

Sanatın gücüne bir not olarak ekleyelim...

Koray Onur

UyanEy Gözlerim

Uyan ey gözlerimgafletten uyan!
Uyan uykusu çok gözlerim uyan
Azrail’inkastı canadır, inan.
Uyan ey gözlerim gafletten uyan!
Uyanuykusu çok gözlerim uyan

Seherde uyanırlar cümlekuşlar
Dill-u dillerince tesbihe başlar
Tevhideyler dağlar taşlar ağaçlar
Uyan ey gözlerim gafletten uyan!
Uyan uykusu çok gözlerim uyan

Semâvâtın kapularınaçarlar.
Mü’minlere rahmet suyun saçarlar…
Seherdekalkana hülle biçerler.
Uyan ey gözlerimgafletten uyan!
Uyan uykusu çok gözlerim uyan

Bu dünyafanidir sakın aldanma.
Mağrur olup tac-u tahta dayanma.
Yediiklim benim deyu güvenme.
Uyan ey gözlerimgafletten uyan!
Uyan uykusu çok gözlerim uyan

Benim,Murad kulun, suçumu affet.
Suçum bağışlayub günahım ref’et.
Rasûl’ün sancağı dibinde haşret.
Uyaney gözlerim gafletten uyan!
Uyan uykusu çok gözlerim uyan

Sultan 3.Murad

TİYATRODA SEYİRCİYİ ALKIŞLAMAK

2011-12-10T20:09:00.001+02:00

Benim, seyirci tarafında olduğum 90’ların başında, oyunun bitiminden sonra, oyuncuların sahneyi terkederken, seyirciyi alkışlamak gibi bir adeti yoktu.

Nedense, özellikle 2000’li yıllarda, bu hareket geleneksel bir hal almaya başladı.

Öncelikle şunu saptamak lazım: Alkış, bir beğeni sonucu yapılır, seyirci de, bir oyunu, beğendiği için alkışlamaktadır, ve beğenmiyorsa alkışlamamalıdır. (Elbette, günümüz seyircisi, maalesef, alkışın, beğeni seviyesinin bir göstergesi olduğunu bilmeden, “adet olduğu üzre” alkışlamaktadır. Yine de, seyirci, alkışın nasıl ve ne için yapıldığını bilmese de, bu, onun gerçek niteliğini değiştirmez. Neyse, konuyu dağıtmayayım.)

Dediğim gibi, alkış bir takdir ve tebrik göstergesidir. Alkışı gönderen seyirciye karşı, oyuncu bu tebriği, şükranla kabul eder. Yani teşekkür göstergesi olarak eğilir.

Buraya kadar her şey gayet izana, nizama, ve nezakete uygunken, biranda oyuncunun seyirciyi alkışlayarak, süreci tersinden tekrar başlatması ne ola ki? Seyirciler de, bir kez oyunculara eğilsinler ve tiyatroyu öyle mi terketsinler istenmektedir; yoksa seyirci oyunu çok mu iyi izlemiştir (iyi izlemek nasıl bir şey?); o kadar iyi izlemişlerdir ki, oyuncular kendilerini alkışlamaktan alamamamışlar mıdır?

Şahsen, seyirciyi alkışlama tavrının altında, bir aşağılık kompleksinin yattığını düşünüyorum. Oyuncu/tiyatro insanı, bu kadar işi gücü içinde tiyatroya “zahmet” edip gelen; maç, dizi, sinema filmi yerine tiyatrosunu tercih ve teşrif eden seyirciye minnetini ifade etmektedir, kendince.

Şayet bir sanatçı, sanatını, samimiyetle, diğer bir çok meşgaleden daha tercih edilebilir, ortaya koyduğu işini tebriğe değer görüyorsa, kendisine talep gösteren kişiyi tebrik eder mi?

Ama siz, aklınızın bir köşesinde dahi olsa, üretinizin ya da topyekûn sanatınızın, birçok şeye nispetle daha geri planda olduğunu düşünüyorsanız, onu tercih edenlere minnet duyar, teşekkür etmeye başlarsınız.

Seyirciyi alkışlayan meslektaşlarım kendilerini bu yazının muhatabı olarak görmüyor olabilirler, ama özeleştiri yapıp, yol yakınken bilinçaltımızın kirinden pasından kendimizi arındırmadığımız sürece, gereksiz adetlerden kurtulamayız. Mesleğimize önce biz gereken değeri talep etmedikçe, toplumun gözünde yükselemeyiz.

Koray Onur

Not: Kullandığım videoda, bana göre, doğru bir alkış sekansı vardır.

Bir Diğer Not: Bu konuyla ilgili fikir teati'i yaptığım sevgili karım Seçil'in etkisini inkâr etmemek lazım...

Bıktığımız Şeyler #6

2011-11-24T09:58:00.001+02:00

BIKTIĞIMIZ ŞEYLER #6 (Küheylan) by Muharrir on Mixcloud

Küheylan oyununun başrol oyuncusu Fatih Sevdi ve bendeniz Koray Onur, birçok konu, ama asıl olarak Peter Shaffer'in yazdığı, Yunus emre Bozdoğan'ın yönettiği bu oyun üzerine konuştuk. Buyrunuz,

Programı indireyim, ben mp3 çalarımda dinlemek istiyorum, kulaklıkla, otobüste giderken rahat oluyor diyorsanız indirmek için aşağıdaki linke tıklayın. Programı ücrestsiz olarak indirebilirsiniz..

File name: Biktigimiz Seyler 23 Kasim 011.mp3
File size:79.72 MB

ZIRHLI KURT, BİR TEATRAL LEZZET

2011-11-18T02:30:00.001+02:00

İzlediğim bir oyunu sizlerle paylaşmadan edemeyeceğim. Aslında izlediğim her oyunu buralara yazmak gibi bir isteğim olsa da, üşengeçliğin elinden kurtulan çok az şeyi görüyorsunuz burada.

İstanbul Şehir Tiyatroları’nın birkaç yıldır başdramaturgluğunu yapan Tarık Günersel’in yazdığı; Türk Tiyatrosu’nun önemli isimlerinden biri olan Erol Keskin’in yönettiği Zırhlı Kurt adlı oyun.

Oyun, ilk temsilini 16 Mart 2011 tarihinde,
Kadıköy Haldun Taner Sahnesi'nde yapmış.

Osmanlı Tarihi, diğer sanat dallarımızın aksine, tiyatro yazınında kendine oldukça yer bulmuş ve bulmakta olan bir konudur.Bu anlamda, Osmanlı Tarihi konusuna gereken önem verilmediği konusundaki eleştirilerden, başı dik çıkabilecek bir alandır tiyatro.

Zırhlı Kurt, Tarık Günersel’in, Osmanlı Tarihi konusunda tiyatro yazınına kattığı önemli oyunlardan biri. Bir kere iyi bir metin var elimizde, yapısı itibariyle ritmi düşük olmasını, dolu içeriğiyle kapatan, bizi oyundan koparmayan, “Her cümlesinde bir şey söylenmek istiyor, kelimeler sarf edilmiyor, istif ediliyor.” diye düşündürten bir metin. Önemli tarihsel şahsiyetlerden alıntılanan sözler, kullanılan bazı hikayeler ve arada serpiştirilen esprilerle metnin gücü destekleniyor. Uzun sözün kısası, ustalıklı, sadece dinlenmeye bile değer bir metin var sahnede.

Erol Keskin’in rejisi, elindeki bu metnin ihtiyaçlarını karşılar nitelikte, kalifiye bir teatral anlayışla bezeli. Bununla şunu demek istiyorum. Oyunun sahnelenişinde, bir tavır için çalışılmış ve bu tavır, ortak bir şekilde kotarılmış.

Aslı Öngören, oldum olası beğendiğim bir oyuncu. Tip ve oyunculuk tavrı olarak onu tanıyanlara, hemen Kösem Sultan için çok iyi bir seçim olduğunu düşündürtür. Ancak, bu düşünce, her ne kadar doğru olsa da, onun oyunculuğuna değerinden az paha biçmek olur. Zira, Aslı Öngören, yıllardır skalasındaki birçok renkle bizi tanıştırdı. Şimdi ise, bunu, aynı oyun içerisinde birkaç rolü birden oynayarak yapıyor.

Murat Coşkuner'i, Taner Barlas’ın yönettiği, Tolstoy’un bir öyküsünden sahneye uyarlanan Bir Atın Öyküsü adlı oyundaki, Alaca rolünden beri ilgiyle takip etmekteyim. Murat Coşkuner, yaşlanmayan biri, bu hem fiziksel olarak hem de oyunculuk enerjisi olarak böyle. Onu, şimdiye kadar birçok oyunda izledim ve beni her zaman oyunculuğuyla tatmin etti. Buradaki IV. Mehmet yorumuyla yine beni şaşırtmadı. Upuzun tiradları tekdüzelikten kurtararak, metnin güzelliklerini parlatacak incelikle bize aktardı.

İbrahim Gündoğan, bu iki oyuncuyla birlikte son derece başarılı bir performans sergiliyor. Oyunun önemli yüklerinden biri onda, zira çok fazla kişiyi birden canlandırması, bunlar arasındaki farkları sırıtmadan, usturuplu bir şekilde koyması gerek. Eh, bunu da bir hayli başarıyor.

Zırhlı Kurt, rahatlıkla önerebileceğim bir oyun. Oyun, arasıyla birlikte 2 saat kadar sürüyor. Şimdiden iyi seyirler.

Not: Oyunun künyesi ve online bilet için buraya tıklayabilirsiniz.

Okuduğumuz Şeyler 5. Programı

2011-10-08T19:37:00.000+03:00

Ne zamandır yapmıyordum. Prova vs. derken epeyce erteledim. Ama yine güzel kitaplar, güzel yazarlar, güzel insanlar...

OKUDUGUMUZ ŞEYLER #5 by Muharrir on Mixcloud

VAROOOUUUVVV!

2011-09-22T12:38:00.000+03:00

Ne zamandır şöyle çakralarımızıaçacak, bize “ne” ve “kim” olduğumuzu düşündürtecek birmüzik eseri ortaya çıkmıyor, özellikle armonik düzenin çarklarıarasında ezilen Batı müziği kültürel bir tıkanma yaşarken,tek müzik kaynağımızı kaybetmenin üzüntüsünü yaşıyorduk.

Oysa Ankaralı Namık yetiştiimdada... Sağolsun, müthiş bir Barış Manço “Kavır”ıylakarşımıza çıktı. “Bal böceği” adlı şarkısını almaklakalmadı, onu Red Kit'den yaptığı “Dalton” alıntısıyla daharmanladı. (Barış Manço'nun tırt bir şarkısı olan balböceğini dinlemek için tıklayın)

İnsanlar küfür etmeyi terbiyesizlik,ama onun imasını yapmayı büyük bir zeka göstergesi sanıyor.Terbiyesizlik ile deha arasındaki mesafede neler var oraylailgilenen yok. Şu ankaralı Namık, bize bunu sorgulatmayıbaşarıyor.

Kalkmış bir kobra yılanı.

Bu gibi videolar, askerde sık sıkizlenir. Zira yasaldır ve yasal olmakla birlikte pornografik öğeleride barındırır. İnsan pornografik olmanın yollarını her zamanbuldu, bulacak. Bari porno serbest olsa da, biz de biraz kaliteliporno izlesek. Yüzünü peçeyle gizleyen ablanın ise en oynak, enişveli olanı olması da gözden kaçmıyor. Bir yandan da bunu çoknormal buluyorum. Yüzünün gözükmesini istemediği bir yerde,yüzünün gözükmesini istemediği bir şeyler yapacak kişi neyapar, yüzünü örter.

“Açın gızlar arayı salıyomgobrayı” lafı değil de, beni asıl, sonrasında gelen“varroouuuvvv!” nidası bitiriyor. Bu mu lan bizim gazageldiğimiz nida?

BAYAN DENEME KABİNİ

2011-09-04T21:00:00.000+03:00

Ben denemedim, söyleyeyim de...

Carrefour Acıbadem mağazasında gördüğüm bir şey. İnsanın ilk bakışta dikkatini çekmese de, başka bir ülkede olsa, tazminat sebebi olur diye düşündüm.

Carrefour, kıyafetlerin denenmesi için erkekler ve kadınlar için iki deneme kabini koymuş, bunlara da BAYAN DENEME KABİNİ ve ERKEK DENEME KABİNİ yazmış.

Deneme Kabini (erkek)
Deneme Kabini (kadın) yazmak varken, böyle bir şeyi insan ancak umursamazlıkla açıklayabilir. Bu kabinleri yapanlar Türkçe bilmiyor değil ya?

PİRAMİTLER, EL-REZZAK ve BİR KORKAK

2011-09-04T17:46:00.001+03:00

Korkunun refleks olanını bir kenarakoyalım; bir bilinç silsilesi sonucu olanından neredeysetiksiniyorum. Cesaretsiz, sinik, ezik insanın yapacağı türden bireylem...

Bu türden korkunun, sebebi, hayatitehlike barındıranını bir şekilde anlıyorum: Aileniz ya dayakınlarınızın hayati tehlikesin, hissettiğinizde bir türrefleks olarak korunmaya geçip sinmek, zaman zaman, anlaşılabiliroluyor.

Ama, sözgelimi patrondan ya daöğretmenden, kısacası sizin isteminiz dışında “üst” olmuşkişilere karşı duyulan korku, en hafif tabiriyle, sinmişlik.

Piramitler eskiden böyle yapılıyordu.

Gelin, iş hayatımızda, patrona karşıduyduğumuz “saygı” kılıfındaki korkunun gelişimine ufak birpencere açalım. Ama şunu belirtmeme izin verin, bu pencere, birmiktar, parantezle bezeli olacak: zira dün ve bugün, oparantezlerde saklı.

Eskiden, korkmamak, cesur olmak birerdemdi (cesaret, sonradan, sadece aptalların yapacağı bir eylemedönüştü, ona bağlı kahramanlık ise, “artizlik yapmak”a).Sonra “ekmek parası” adlı, buram buram arabesk kokan bir kavramortaya çıktı (daha önce, ismi; iş, meslek, sanat, zanaattı).

Kazanılan para direkt olarak midemizegiren ekmekle anılır olunca işin şekli değişti. Zaten, Türk halkı, fakirliğin ve politikadan kaynaklanan çaresizliğin içindedebelenirken, paranın bu ilk anlamından başka bir şeyleilgilenmedi. Dolayısıyla paranın, “lüks şeyler için” dekullanılabilir olduğuna dikkat etmedi.

Ancak, bir süre sonra, çalışarak(alnının teriyle çalıştığını varsaydığımız) kazanılan para sadece,“ekmek almak” için değil; otomobil (sonra araba oldu), apartmandaireleri (sonra hava atılan bu apartman daireleri, yerini, ozamanlar “avam” kabul edilen müstakillere bıraktı ve zenginlermüstakil villaları için sıraya girer oldu) alındı. Kazanılanparanın adı ise hala “ekmek parası” olarak kaldı.

Dini duyguların çok çok sömürüldüğüve sömürülecek başka duygular da olması için, o duyguları pekiştirmeningerekli olduğunun iyice öğrenildiği bu dönemlerde,zenginleşmenin bu “tarım ve anadolu” kokan isminin yanına birde dini kılıf bulunması gerekiyordu.

Borsa... Bu modern "piramit" artık başka tür kölelerle yapılıyor

Buna göre, denklemdeki eksik bölüm, Allah'ın isimlerinden biri olan El-Rezzak (rızık veren, ihsaneden)'ın kökü de olan “Rızık” kelimesi, özellikle aileninen önemli parçası olan çocuk ile birleştirilerek “Çoluğumunçocuğumun rızkı” şeklinde bir kullanımla tamamlandı.

İşte bu müthiş birleşimle birliktepara kazanmak geleneklerimize uygunluğu kadar kutsallığıyla da,çok sağlam bir temele oturmuş oldu: Bu saatten sonra parakazanmaktan daha önemli ne olabilirdi? İnsanın para kazanmakuğruna çektikleri kutsaldı ne de olsa.

Patronlar, para kazanmanın kutsal,kazananın “başarılı” ilan edildiği bu ortamda daha çokkazanmaya devam ederken, çalışanlar (eskiden, işçi, emekçi,amele denirdi) ise “çocuklarının rızkı” ve “ekmek parası”için bazı “küçük” haksızlıklara göz yumuyor, rızık içineğdikleri başı eğilmiş saymıyor, bu türden bir sinmişliği,sabır olarak nitelendirerek, kendini olumluyorlardı.

Firavunun kırbacı altında inim iniminleyen köleler sonuçta Tanrı katında büyük bir işin (piramit)parçası olduğunu düşünerek nasıl rahatlıyorsa; dününamelesi, bugünün çalışanı da türlü aşağılanmaya işteböyle katlanıyor.

Patronumdan, çevremdeki güçlülerdenkorkmamın sebebi, işte bu altyapı oldu. Ekmek parası ayağınakorkaklığımı besleyip durdum.

Bu korkaklığın tek ilacı, birkorkak olduğumu kabul etmem!

Bıktığımız Şeyler'in 5. programı: Tv Özel

2011-08-22T13:52:00.002+03:00

Televizyon üzerine bir program... Buyrun...

Bıktığımız Şeyler #5 (22 Ağustos 011) by Muharrir on Mixcloud

DEPREM ve EMPATİ

2011-08-18T00:53:00.004+03:00

Oniki yıl önce bugün, İzmit'den, Değirmendere'ye giden, tıkabasa dolu, olağandışı trafik yüzünden, beş dakikalık yolu yirmibeş dakika hızla ancak gidebilen bir minibüste, Ağustos sıcağında ilerlemeye çalışıyorduk.

Ben ve şimdilerde artık rüştünü iyice ispat etmiş olan oyuncu arkadaşım Sarp Aydınoğlu, haberlerden, en çok zarar gören ilçe olduğunu duyduğumuz bu yere gidip, ne konuda olacağını bilmeden bir şeylerin ucundan tutabilmek ümidiyle yola çıkmıştık.

Orada sadece dört gün kaldık ve hayatımda bu kadar çok şey öğrenmeyi, dört güne bir daha hiç sığdıramadım.

O günlerde öğrendiğim en önemli şey, empati denen şeyin ne kadar boş ne kadar işe yaramaz bir mefhum olduğuydu.

Empati denilen olguyla yaklaştığım zaman, reaksiyonum insanların acısını “paylaşmak” oluyordu. Halbuki bunun benim üzerime vazife olmaması bir yana, üzülmekten hiçbir işe yaramıyor hale gelmiştim.

Şunu anladım, oradaki insanların acısını zaten paylaşamazdım, bu mümkün değildi; hiçbir teskin edici “bilgelik” dolu cümle işe yaramazdı. Hele bu, benim gibi, oradakilerle kader paylaşımı noktasında, bir yakınlığı olmayan birinden geliyorsa, tamamen lüzumsuzdu.

Orada ne iş yaptığımı, “neci olduğum”u bu silsileden sonra farkettim. Benim tek yapmam gereken, orada bu acıyı yaşayanların gündelik yaşamını kolaylaştırmaktı.

O yüzden biraz da tesadüfler eseri olarak, aslında için için istediğim (bir kahramanlık türü olarak gördüğüm) enkaz kaldırma işi yerine, erzak dağıtım konusunda çalışmaya başladım.

Enkaz kaldırırken, birini canlı çıkaran bir el olabilir, ömür boyu anlatacağım bir hikayeye sahip olabilirdim. Ama ben, hiçbir karizması olmayan erzak dağıtma işindeydim.

Eğer şartlar olağanüstü ise, çevresindeki her olayı ve işi olağanüstü hale getiriyor. Benim oradaki varlığımın hangi yaraya merhem olduğunu bilemem, ama bana çok faydası oldu. Değirmendere'deki o dört günümde hayatımı belirleyecek şeyler öğrendim, hayatımı belirleyecek suratlar gördüm.

Oniki yıl oldu. Artık olan oldu ve kaybedilenler kaybedildi. Kötü zamanlardı.

Ama, tüm bunları yok sayıp, yeni depremlerin geleceği bütün bilim verileriyle gayet net ortaya konduğu halde hala bu konuda yapılan çalışmaların sığlığı... İşte asıl insanı yıkan, içinde küfür istekleri yaratan.

Empati istemiyoruz, artık yeter! Kimse o felaketi yaşayanların yerine kendini koymasın, koymasın ki, olayı adam akıllı değerlendirebilsin. İnsan olarak olaya yeterince bakıldı ve bir çoğu gereksiz “insani mesajlar” verildi. Artık bir “şey”ler yapılsın, zaten şartlar olağanüstüyse, gerekli olağanüstü dersleri herkes çıkarır.

Vatandaş olarak biz, empati değil, eylem istiyoruz!

Hastasıyla birlikte acı çeken doktor, o hastayı nasıl ameliyat edebilir? Empati kurmaması, hasta için her zaman daha doğru bir şey bu açıdan.

Empati değil, sağlıklı, bilimsel bir değerlendirme sonrası, akılcı ve aydınlık bir çözüm istiyoruz.

Empatiye karnımız tok.

bakınız, ne kadar empatikler...

AFRİKA'DA AÇLIKTAN KİM ÖLMÜŞ, UMRUMDA DEĞİL!

2011-08-10T01:38:00.004+03:00

Daha önce, Otomatik Cam Sendromu adlı bir yazımda azıcık da olsa yer verdiğim bir konu: Yardım anlayışı...

Otobüste bir yaşlıya yer vermek öğretildi bize değil mi? Kim öğretti bunu? Devlet, hükümet, ya da sistem... Bunu, küçüklüğümüzden beri, gerek örgün eğitim yoluyla gerek de çevremizden gördüklerimiz yoluyla öğrendik.

Peki bize neden, ödediğimiz vergilerle alınan bu otobüslerde ayakta kalmamızın bir “hizmet eksikliği” olduğunu ve bu hizmeti verene, yanlış yaptığını söyleyip, onu düzeltmesi yönünde baskı yapmamız gerektiği öğretilmedi?

Sen, o hatta daha çok otobüs koyma, insanlar ayakta kalsın, bir de bana yer vermiyorum diye kız. O zaman sana kim kızacak?

"Otobüste ayakta kalan yaşlılara ve hamilelere yer vermeliyiz. E mi yavrum?

"Peki onlar niye ayakta ki?"

Saçmalığın normalleştirilmesi böyle olur işte. Bir şeyi yeterince devam ettirin, o ne kadar saçma olursa olsun, bir süre sonra normal sayılabilir hale gelecektir.

Normalleştirme çalışmasında, “gaz alma” kabilinden bazı numaralar da vardır. Saçmalığınıza, eksikliğinize ahlaki bir destek bulun:

"Aferin, yer veriyor. Bak, yaşlı insanlara ne kadar da saygılı."

Otobüste ayakta kalmak abesken, ayakta kalana yer vermemek ne zaman abes oldu yahu?

Konuyu şuraya getireceğim: Etrafta çiçek böcek üzerinden, rant üstüne rant kazandıran belediyeler, bu parayla yeni otobüs alsalar, artık “büyüğe saygı” kavramını “otobüs yolculuğu” düzleminden kurtarsalar dersiniz, hemen sizi, doğa düşmanı, estetikten anlamaz, ayrıca da büyüğüne saygısız yaparlar ya, şimdi ben aynı sebepten, şu yardım mesajlarını atmayın diyeceğim, bakalım buna ne denecek.

Somali açlıktan ölüyor, doğrudur. Her altı dakikada bir insan ölüyor orada. Bizim, nedense özellikle ramazanda patlak veren, “kemikleri sayılan çocuk” düzeyindeki “acıma bezeli, megaloman hayırseverliğimiz”in oraya ne faydası olacağı sanılıyor?

Güneş balçıkla sıvanmaz, Afrika'da ölümlerin sebebi, yardım etmemek değil, “gerçek yardım”ı etmemek. Yoksa, dünyanın sadece kozmetiğe harcadığı para ile kurtuluyor o kıta (dünyanın silaha harcadığıyla ihya olur).

Afrika ve dünyanın birçok yerinde insanların ölmesinin sebebi, kimsenin samimi olarak orada olanlara ilgi duymaması ve üzülmemesidir.

Ben, orada olanlara yeterince üzülsem çok daha farklı şeyler yapardım. Ne yapardım bilmiyorum, ama şuan elimde kalemle, karşıma vantilatörü koyup püfür püfür, “cümleyi nasıl daha iyi kurarım” diye düşünmekten daha farklı bir şey olurdu bu. O kadar önemsemiyorum, bu kadar basit. Neden önemsemediğimin çeşitli sebepleri olabilir.

Ama bu yazıyı okuyan birçok kişi gibi siz de sakın önemsediğinizi söylemeyin. Hele hele önemsiyorsunuz diye, o güzel cep telefonlarınızdan attığınız yardım mesajlarını sakın delil olarak sunmayın. Siz, vicdanınızı rahatlatmaktan başka bir şeyin peşinde değilsiniz. Tıpkı benim bu yazıyı yazarken yaptığım gibi.

Nereye gittiğini takip etmeye tenezzül bile etmediğiniz yardımlarımızla oranın sorunlarına hiçbir çözüm bulunmuyor. O devasa açlığın dişinin kovuğuna bile gitmeyecek aciz yardımlarla sadece vicdani mastürbasyonunuzda bir sayı daha atlıyorsunuz o kadar.

Mesaj at, yardımsever ol. Otobüste yer ver, saygılı bir insan ol.

Hayat bize güzel!

Bakın bu video da, bir şeyler anlatıyor.

KORSANA KARŞI OLMAMAK

2011-07-29T00:51:00.003+03:00

Sanatın parayla ilgili bir şey olmadığını, sanatın, yaratıcılıkla ilgili olduğunu, yaratıcılığın da bir ücreti reddetmesi gerektiğini düşünen herkesin içinde bulunduğu durum.

Sanat üretiminin metasal malzemeleri elbette ücretli. Ressamın boyası, yazarın kalemi/mürekkebi, sinemacının kamerası vs. Ama bunlar, adı üstünde meta. Bunların hepsine sahip olmak ve niyet etmek, sanat yaratmış olmak demek değilse, demek ki sanatın gerçek değeri düşünsel ve yaratımsal noktasında...

Peki bu yaratıcılığa neye göre fiyat biçilecek? Popülariteye, akademik değerine, bir yenilik getirmesine göre mi?

Böyle bir değer ölçüsü yok, olamaz da.

Sanat, parayla ölçülemeyecek bir şey. Ve sanatçı, tam da bu sebepten, kesinlikle, korsandan korkmamalı.

Sanatın parasız yapılmayacağını düşünenler, öznel bir fikir sunuyorlar. “her şeyin bir bedeli olduğu” gibi bir önkabül ile bu yargıya varıyorlar.

Kaldı ki, bu ön kabülü reddediyorum.

Sanatın herhangi bir alanı, şu anda da yapıldığı gibi, üretilmeye devam etmeli, ama korsana karşı durulmamalı. Korsan, her anlamda iyi bir test, “kitlelere ulaştım mı?” sorusunun cevabıdır, bunun yanında “Güzel bir çalışma mı çıkarttım ortaya?” sorusunun cevabı da yine korsan tüketimden alınabilir.

Tüm şarkılar, yazılar, resimler, fotoğraflar, filmler korsan dünyası içinde kendilerini ifade etmeli. Bu bir zorunluluk, manipülasyonlara karşı durmanın en iyi yolu, korsandan geçer. Üreten kişi, iyi olup olmadığını net olarak buradan görebilir.

Kapitalist dünya, hiç de umrunda olmadığı halde, korsanla mücadeleyi “emek hırsızlığı” sloganı altında yapıyor. Bense, her şeyin ortalık yere bırakıldığı ve zaten ortada olan şeyin çalınamayacağı bir sanat dünyası öneriyorum.

Not: Bu yandaki gibi bir şey de var

OYSA AMY WINEHOUSE ÖLDÜ!

2011-07-24T11:20:00.006+03:00

Öncelikle, Amy Winehouse'ın çok seven bir dinleyicisi olduğumu, ölümüne, her sanat insanının ölümü bir kayıp olması sebebiyle de, çok üzüldüğümü söylemek istiyorum.

Ama dün gece, Amy Winehouse'ın ölüm haberini aldığımızdan beri sosyal medyada "Amy"nin ölümüne üzülmemizin şart olduğu gibi bir hava esti. Kendimi yılbaşı günü eğlenmek zorunda olan biri gibi hissettim. Hani olur ya, sırf o gün eğlenmek adet olduğu için, hiç de öyle hoplayıp zıplayası yokken, eğlenmek zorunda kalmış biri gibi...

Amy Winehouse'ın ölümüne üzülmem yetmiyordu, mutlaka ekşi sözlüğe, facebook ve twitter'a konuyla ilgili bir iki kelam etmek ya da "amy :(" tadında bir şeyler yazmak gerekiyordu adeta. Hani kimse beni buna zorluyor değildi, kastettiğim başkalarının da, böyle bir ifade konusunda, sanki çok lazımmış ve sanki öyle yaparak üzüntülerini hafifletiyorlarmış gibi düşünmeleriydi.

Oysa ki bu ülkede " :( " yapılacak neler neler olmadı ki... Bu kalabalık o zaman ne yapıyordu? Amy Winehouse (bakın ısrarla adını ve soyadını kullanıyorum, kendisi benim dayımın kızı olmadığından ya da beraber çocukluğumuzda çember çevirmediğimizden...) öldüğünde onun hakkında paylaşımlar yapan, ölümü üzerine mutlaka bir şey söylemek zorunda hisseden ve bunları yapamasa bile, sadece "amy:(" yazan kalabalıkların, bu ülkede, çağdaşlık ve aydınlık, ayaklar altına alınırken; masum yüzlerce insan, haklarında dava bile yokken yıllardır hapislerde çürürken; hayatımızın her alanı baskı, zulüm ve sansürle kaplanırken; ülkemizin, dişiyle tırnağıyla yarattığı fabrikaları, telekomları, limanları, arsaları, değerleri bir bir yabancılara "babalar gibi" satılırken; kömürle, erzak torbasıyla, pirinçle cehalet kandırılıp, "oy rantı" illegal yollardan elde edilmeye çalışırken, klavyesinde tuş mu yoktu?

Ayrıca;

Bu kalabalığın üzüntüsünün ne kadarı Amy Winehouse'un sanatına diye düşünüyorum: SAnmıyorum ki, böyle kalabalıklar bir sanatçı kaybettikleri için üzülüyor olsunlar. Onlar, olsa olsa, hayatlarında kendi olamadıkları "asi" bir rengin boşluğuna üzülüyorlardır. Onlar böyle sığdır çünkü.

Bunun belirtisi de, kendini hemen yaratılan "27" mitinde gösterdi. Yok efendim, Curt Cobain de, Jimi Hendrix'te vs. yirmiyedi yaşında ölmüşmüş de, bu bir lanet miymiş, neymiş. Sen birinin ölüm üzüntüsüyle uğraşırken aklına bu mu gelir? Ama bu kalabalık, Amy Winehouse ile değil, kendi yaşamındaki boşlukla uğraşıyor ve o boşluğu şimdi de hemen "27" mitiyle doldurmaya uğraşıyor. Çağımızın insansızlık ve vicdansızlık hastalığı tam da budur. Amy Winehouse ölür, siz de ona üzülüyormuşsunuz görünümlü, kendi magazinel dünyanızı kurarsınız. Hayırlı olsun.

Bu kalabalık, aynısını Barış Manço için de yaptı, onda pek tutmadı, zira Barış Manço bir şekilde o kalabalığın damarlarına işlemiş bir "bütünsellik"idi. Amy Winehouse gibi, "asi kız" değil. ABD ya da İngiltere'de durumu bilemem ama bu bizim ülkemizde böyle.

Kalabalıklar, kalabalıklar gibi davranır. Onların zekası ve ruhu yoktur. Yemişim, "Amy"ciklerine üzülen kalabalıkları....

Mutluluğun Resmi Ve Burcu Kara...

2011-07-22T18:27:00.005+03:00

Bir ara, bu resmin, Abidin Dino'ya ait olduğu gibi bir geyik dolanıyordu.

Bu saçma bilgiye göre, Nazım Hikmet'in Saman sarısı şiirinde "Sen mutluluğun resmini yapabilir misin abidin." seslenişine, Abidin Dino bu resmi yaparak cevap vermişti.

Ben, O resmin olduğu bir yere link vererek, ekşi sözlükte, araştırıp incelemeden yorum yapmanın ne yanlış olduğunu şöyle vurgulamaya çalışmıştım: "bağlantıdaki resmin abidin dino'ya ait olmadığını anlamak için, bir adet abidin dino resmine bakılmasının yeterli olabileceği, nazım hikmet beyiti."

Bütün bunlar, 2010'un şubat ayında oluyor, yani neresinden baksak, bir yıl oldu .

Bugün gördüğüm bir haberde, Burcu Kara ve Buğra Gülsoy, bu resmi düğün davetiyelerinde kullanmış ve onlar da, aynı hatayı yaparak Nazım Hikmet ve Abidin Dino'ya atfen " Bizim için de mutluluğun resmi buydu. Ama önce bir düğün gerekiyordu” yazmışlar.

Burcu'yu tanırım, onunla bir süre çalıştım ve hep de çok sevdiğim bir arkadaşım oldu. Birlikte çektiğimiz İpsiz Recep'ten sonra bir ara konuştuk, sonra iletişimimiz de koptu. Ancak onu, böyle hataları yaptığında çok üzüleceğini bilecek kadar tanıyorum, zira, sanat dünyasında, insanları yaptığı işe göre, iş namuslarına göre değil, diplomasına göre değerlendirenlerin hedefinde olmuş, bu haksızlığı duyumsayarak hep çalışmış biri olduğunu söyleyebilecek kadar tanıyorum.

O, "dışardan" girdiği, oyunculuk "camiası"nda hep kendini geliştirmeye, kompleksiz bir şekilde uğraşmış ve bunu da büyük ölçüde başarmış bir arkadaşımdır.

Ama, bir kanalda değil, birkaç kanalda birlikte çalışmak lazım. Bir sanatçı, birkaç alanda birlikte çalışmalı ve çok değişik disiplinlerde bilgi sahibi olmalıdır. Bunun için araştırması, bilmesi gerekir.

Bir aralar çok tartışılan "sanatçı duruşu" diye, garip bir tartışma mevzu'u vardı. Belki de aranan özellik budur. Bilgi, o bilgiyi işleme şeklinde, ortalama bir insandan daha ileride olma becerisi...

Ki, böyle hatalar yapmayalım...

Not: Sözkonusu resim, Amerikalı Dianne Dengel adlı sanatçının "Home Sweet home" adlı eseridir. Sanatçının sitesi için, buraya tıklayınız

Bıktığımız Şeyler #4

2011-07-22T00:07:00.005+03:00

Şahane, şahane, şahane... Bir duygu seli, bir ayrı güzellik, bir ayrı mutluluk... Taşkın, adını vermek istemeyen konuk ve bendeniz... Dinleyin, dinletin; paylayın, paylaştırın...

Bıktığımız Şeyler #4 (21 temmuz 2011) by Muharrir on Mixcloud

Okuduğumuz Şeyler #4

2011-07-14T15:38:00.005+03:00

Ben, bu Okuduğumuz Şeyler'i yapmazsam özlüyorum gerçekten.

iletişim için, burayı ve programda verdiğim mail adresini kullanmaktan çekinmeyin.

Okuduğumuz Şeyler (15 Temmuz 2011) by Muharrir on Mixcloud

Bıktığımız Şeyler'in 3. Programı.... Afiyet olsun...

2011-06-22T22:03:00.003+03:00

Taşkın'la güzel bir program oldu....

programı indirmek için BURAYA tıklayın.

Bıktığımız Şeyler 03 (22 Haziran 2011) by Muharrir on Mixcloud

Okuduğumuz Şeyler, O Kadar Güzel ki...

2011-06-15T11:13:00.004+03:00

Okuduğumuz Şeyler (15 Haziran 2011) by Muharrir on Mixcloud

Bu programı indirip bilgisayar, cep telefonu ya da mp3 çalarınızda dinlemek için kaydedebilirsiniz. Bunun için aşağıdaki bağlantıya tıklayın.

File name: okudugumuz seyler 3.mp3
File size:42.05 MB

MÜHİM DERGİ: PSİKEART

2011-06-13T13:28:00.003+03:00

Dergi denen mefhum, adı üstünde, derlenen yazı veya görsellerden oluşmuş bir bütünlüğü ifade eder. Derlenen “şey”lerden oluşmuş olması sebebiyle de, yazarın dergiye “kapak atması”nı değil, hakettiği ölçüde dergide yer almasını körükleyen bir yapıya sahiptir.

Derginin, bu seçiciliğinin yanında, bir yandan okuyucu için ayrı bir deryadır. Sürekli olarak yazar değişen bir yapıda, okuyucu, yeni yazarlarla tanışma ve onlarla çok farklı pencerelerden bakabilme fırsatını yakalayarak, “keşif açlığı”nı bastırabilecektir.

Yine de bu özelliklere sahip dergicilik anlayışı ülkemizde pek de yapılmamakta. Zira, sürekli bir yayında, belli periyodlarda, bir “derleme” yapıp hem de bu derlemeyi, kadrolu bir yazar grubu değil, yine “derlenmiş” bir yazar grubuna yaptıracaksanız, işiniz hayli zor demektir. Bu zorluğu gören bir çok genel yayın yönetmeni ve yazı işleri sorumlusu ise, dergilerinde okuyucularını keşfe çağırırken, kendileri yazar keşfinden kaçınarak, isteyerek ya da istemeyerek kısır bir dergiciliğe adım atmış olur. Günümüz dergiciliğinde de en büyük sorun sanırım buradan kaynaklanmaktadır.

Ama durum her zaman böyle olmayabiliyor. Bazı dergiler, tüm bu olumsuzlukları aşmak yönünde önemli çabalar gösterebiliyor.

Bu özgün, özenli ve doğru yolda ilerlediği çok açık olan bir dergiyi sevgili kardeşim Doğa Aksak sayesinde keşfettim: Psikeart...

Psikeart, 2 ayda bir yayımlanan, psikiyatri ile sanatın iç içe geçtiği şeklinde bir kabulle hazırlanan, şahane bir dergi. Sahibi ve Genel Yayın Yönetmeni, Mustafa Emin Önder büyük ve meşakkatli bir yola çıkmış ve şimdiye kadar da onbeş sayıya ulaştırmış dergisini. Yazı İşleri Müdürü, Ercan Yaşa ise zaten gayet tecribeli bir dergici. Derginin Kreatif Direktörlüğünü ve tasarımını yapan Sibel İlkin Uçuran için ise ayrı bir parantez açmak lazım. Zira, “soyadıyla müsemma”, dergiyi alıp “uçuran” bir tasarıma imza atmış. Adında art(sanat) geçen bir derginin altını doldurmak adına içeriğinin yanında iyi bir tasarım gerektiğini düşünmemek elde değil. Bu işin üstesinden ustaca gelen Sibel İlkin Uçuran, bunu yaparken derginin kolay okunabilir olmasından ödün vermeyerek ikinci bir takdiri de hakediyor.

Psikeart, önemli bir dergi, sanatın paralelinde giden insanı anlatmanın yolu belki de, psikoloji ve psikiyati ile sanatı “eşgütmek”ten geçiyor. Bu açıdan dergi, büyük bir boşluk dolduruyor. Emeği geçen herkesi tekrar tebrik ediyorum.

İNSANA UZAK HABERCİLİK ANLAYIŞI!

2011-06-07T17:34:00.004+03:00

Bugünkü Haber Türk gazetesi, İstanbul Eki...

Muhabir Eray Erollu...

Fahri Bayram adlı vatandaşın pazar akşamı Boğaziçi Köprüsü'ndeki intihar girişimini anlatıyor.

Ama o, Fahri Bayram'ın intihar teşebbüsünü, trafiğin tıkanmasından daha önemsiz buluyor olacak ki, şöyle bir altbaşlık kullanıyor: "Pazar gecesi olacak şey değil."

Müthiş muhabir Erollu, intihar teşebbüsünde bulunacakların da pazar günlerinin resmi tatil olduğunu mu düşünüyor bilemeyiz ama, Fahri Bayram'ın "şov yaptığı"ndan da bizi haberdar ettikten sonra, fotoğraf yanındaki yorumu şöyle bitiriyor: "Tabii ki intihar etmesini kimse istemez ama millete de boşu boşuna işkence çektirmeye hakkı yoktu..."

Buradan anlıyoruz ki, vatandaşımız Fahri Bayram'a "Fahri! Buna hakkın yok." diye fırça atan müthiş muhabire göre, eğer Fahri Bayram intihar etmiş olsaydı en azından "millet"in bu "çektikleleri", boşu boşuna olmayacaktı...

Neresinden tutulsa elde kalan bu haberin asıl kötü tarafı muhabirin Türkçe'den bihaber olması değil, olaya, büyük bir gazetede bu şekilde değinebilecek cürete sahip olması. Bu nasıl bir rahatlık, nasıl kirlenmiş bir bakış açısı?

İşin bir de şöyle bir tarafı var: Kim intihar eder? Özel hayatında ve çevresinde gelişen bir çok olayın sonucunda yaşamının bir değeri kalmadığını hisseden kişi... İntihara teşebbüs edenlerin de yakarışları bir farkedilme arzusudur aslında. Şimdi bu haberi okuyan Fahri Bayram, ne hissetmiş olabilir, bir düşünün.

İnsan hayatı bu kadar ucuz değil. Özellikle kendini bilmez muhabir bozuntularının leş gibi kalemlerinin serbestliğinin, rahatça karalayacağı kadar hiç değil.

Bunu en iyi gazetecilerin bilmesi gerekir.

Fotoğraf yayınlama konusundaki bilgisizliğimi bağışlayın diyerek, haber için buraya tıklayabilirsiniz.

Okuduğumuz Şeyler: Füsun Akatlı Özel Programı

2011-06-06T01:14:00.003+03:00

Füsun Akatlı'ya Saygı
"Anlatı, Metinlerarasılık ve İletişim"

31. Mayıs. 2011 günü yapılan bu sempozyum sebebiyle okuduğumuz şeyleri tamamen bir "Füsun Akatlı Özel Programı" haline getirdik.

Felsefe, tiyatro ve edebiyat dünyasının önemli isimleri, Füsun Akatlı için buluştu.

Okuduğumuz Şeyler (6 Haziran 2011) Füsun Akatlı Özel by Muharrir on Mixcloud

ANA TERESA FERNANDEZ : DİKKAT ÇEKEN BİR RESSAM

2011-05-30T11:39:00.003+03:00

Meksikalı ressam. Yeni nesil ressamlar arasında çok önemli bir yere sahip olacak gibi gözüken bu önemli kişi, fotoğraf gerçekliğinde, özellikle su üzerine yaptığı çalışmalarla ilgi çekiyor.

Suyun, fotoğraf gerçekliğinde yağlıboya ile resimlenmesiyle yetinmiyor bu sanatçı, aynı zamanda, bize sanki, yüksek hızlı bir kamerayla yakalanmış bir görüntü hissiyatı bırakan anları resmetmekte büyük ustalık gösteriyor.

Suyun ağır çekimde farkedilebilen yağlı görüntüsü, bu ressamın fırçasında müthiş bir ustalıkla, fotoğraflanmış gibi.

Sanatçının sitesi için buraya tıklayabilirsiniz.

Yeni Bir Program: Okuduğumuz Şeyler

2011-05-26T16:41:00.006+03:00

Okuduğumuz Şeyler (26 Mayıs 2011) by Muharrir on Mixcloud Yıllardır bir şeyler okuyorum. Ama kime, neye faydası var? Böyle bir şey yapayım belki birileri okuduklarımdan haberdar olur, faydalanır.

Belli bir periyod gözetmeyeceğim bu programda Baktım ilgi yok, yapmayacağım olacak bitecek... Ama yine de bir denemeye değer.

Bu anlamda her türlü desteğinize açığım.

Programı indirip mp3 player ya da telefonunuzda dinlemek için buraya tıklayın...

Bıktığımız Şeyler'in 2. Programı.... Buyrun dinleyin....

2011-05-25T02:39:00.001+03:00

Bıktığımız Şeyler (25 Mayıs 2011) by Muharrir on Mixcloud

2011-05-20T03:18:00.001+03:00

Bıktığımız Şeyler (19 Mayıs 2011) by Muharrir on Mixcloud

HUGH LAURIE'DEN ALBÜM

2011-05-05T10:46:00.005+03:00

Hugh Laurie kimdir? Bu isim belki, aktörleri dizilerde oynadığı karakterin adıyla anma alışkanlığında olan okuyucular için bir şey ifade etmeyecektir, ama House MD. 'deki baş karakter, Gregory House, desem bir çoğunuz onu anımsayacaktır.

Eğer diziyi izlediyseniz, Hugh Laurie'nin bazı bölümlerde delicesine, çılgıncasına, sarsılarak, piyanosu başına geçip, ya da gitarını eline alıp döktürdüğü anlara rastlamışsınızdır.

Eğer bu anlarda, onun sadece o parçaları çalışan bir oyuncu ya da gördüğünüzün bir sinema hilesi olduğunu düşünüyorsanız fena halde yanılıyorsunuz.

House MD, dizisiyle tanıdığımız Hugh Laurie, aynı zamanda çok iyi bir müzisyen. İşte bu yazı da onun ilk albümü Let Them Talk hakkında.

Blues'in hakimiyetinin hissedilir olmasına rağmen, caz ve pop dokunuşlarıyla da bezeli bir albüm olmuş Let Them Talk... Hugh Laurie, hem gitarda, hem de vocalde karşımıza çıkıyor ve ikisinde de gayet iyi iş çıkarıyor.

Hugh Laurie, oyunculuk mesleğinin göğsünü kabartacak denli, türlü alanlarda top koşturabilme becerisini, oyunculuk, yazarlık dışında müzikte de göstererek bizi kendine hayran bırakıyor.

Albümün tanıtım videosu için buraya alalım.

OKAN BAYÜLGEN MAGAZİNİ

2011-05-01T13:46:00.003+03:00

Magazine bu kadar karşıyken, Okan Bayülgen'in o magazinden, özellikle medya arkası bölümüyle, beslendiği bir gerçek.

Peki, Okan Bayülgen, magazin gibi bir olguyu ortadan kaldırmanın en iyi yolunun onu görmezden gelmek olduğunu bilmiyor mu? Elbette biliyor. Bu bilgiye rağmen neden magazinel kişileri programına konuk edip, onların "hangisinin tüm hafta konuşulacak bir bomba patlatır?" gibi sorulardan oluşan bir anket yaptırıyor ve nispeten nitelikli olan üç oyuncuyla ilgili "Sizce hangisi daha şık olacak"; "Hangisinin bıyığı daha çekici?" gibi şahane(!) sorularla anketini zengin(!)leştiriyor.

Okan Bayülgen'in yaptığı şey, magazine karşı haklı duruşuna rağmen, kendisinin başka bir magazin dünyası yaratmasıdır. Anlıyorum ki, o, magazine değil, sadece kendi yaptığınn dışındaki magazine karşı.

Bugün bir tv devrimi yaşansa, gerçekten nitelikli tv zamanları gerçek olsa Okan Bayülgen'in mutlu olacağına inananlardanım bu arada.

Ama bazı kavramların ortadan kalkmasını sağlamanın en iyi yolu, onları görmezden gelmek. Yazının başında da söylediğim gibi, magazin bu kavramlardan biri.

Okan Bayülgen'in yaptığı doğru mu, yanlış mı, onun yorumunu size bırakıyorum.

www.scoop.it

2011-04-29T09:57:00.001+03:00

Bir medya paylaşım sitesi. Şuan beta sürümünde.

Kendi ilgi duyduğunuz başlıklar açıyorsunuz ve arattığınız konu ile ilgili internette araştırma yapan motor size bu sonuçları sunuyor. Sizin yapmanız gereken, beğeniniz ve zevkinize göre, bu verilerden elemek, düzenlemek. Sonrası malum, takipçileriniz oluyor vs.

Site için buyrun buradan yakın.

Benim bir sayfam için ise buradan.

YÖNETMENİM OLUR MUSUN?

2011-04-19T16:14:00.002+03:00

Telefonum çalıyor. Bilmediğim bir numara... Açıyorum, bir kız sesi...

“ Merhaba, Koray Onur’la mı görüşüyorum?”
“Evet, buyrun?”
“Ben Mimar Sinan, öğrencisiyim. Bir bitirme filmimiz var da, oynar mısınız diye soracaktım.”

Adaptan, erkandan nasibini almamış bu kız, işin içinden olmayanların anlamayacağı bir şekilde, aslında benden, çekeceği bir bitirme filmi ödevinde oyuncu olarak bulunmamı rica(!) ediyor. Ne kendini tanıtmak, ne de bir şey. Oynar mıyım, oynamaz mıyım, sorduğu bu.

“Bu numarayı nereden buldunuz?”
“Bizim bir listemiz var da, o listeden seçip arıyoruz.”

Demek ki, Mimar Sinan Üniversitesi Sinema-tv bölümü öğrencilerinin elinde böyle bir liste var, onlar, burdan “seçmece” yapıyor, muhtemelen “gugıllayıp” fotoğraflarımıza “falan” bakıyor ve sonra hemen arayıp, kendilerini tanıtma gereği dahi duymadan, kendince muhteşem olan filmlerinde rol almamızı istiyorlar.

İşte geleceğin yönetmen adaylarından birinin küçük bir portresi.

Peki okulda ders veren hocaları, bu yönetmen adaylarına, ellerindeki en önemli malzeme ve en mühim çalışma arkadaşları olacak oyunculara nasıl davranılması gerektiğiyle ilgili en ufak bir ders vermiyor, ya da uyarılarda bulunmuyor mu?

Biz, oyuncular, sanatçılar olarak, görmeyi hakettiğimiz muamele için boş yere, yanlış mecralarda mı didinip duruyoruz? Sanırım öyle.

Okul dediğimiz yerde eğer sadece teori veriliyorsa vay halimize. İnsan yetiştiren okulda insanlık adabı yoksa vay halimize...

Bu olayları yaratan sebepler hakkında, çok haklı olduğumu sandığım teorilerim var. Ama bunlar apayrı bir tartışmanın konusu, biri gelip fikrimi sorarsa, onları da söylerim elbet.

Bir Oyun Özeti: Barberine . Yazan Alfred de Musset

2011-04-15T13:25:00.003+03:00

Alfred De Musset’in oyunu, oyun Orhan Veli Tarafından çevrilmiş ve Devlet Kitapları’nca basılmıştır.

Rosemberg, zengin ancak şımarık bir gençtir. Kralın himayesine girmek için çıktığı yolculukta, bir handa konaklarken Barberine ve bir aristokrat ama nispeten fakir olan kocası Ulric’i görür.

Birkaç gün sonra sarayda kraliçeyi beklerken Ulric ile tekrar karşılaşır ve tanışırlar. Barberine’in sadakati hakkında konuşmaya başlarlar ve iş kızışır, Rosemberg’in ileri gitmesi sonucunda iş kızışır ve tam düelloya tutuşacaklarken içeri kraliçe girer. Rosemberg ve Ulric’i Barberine’in sadakati üzerine bir bahse girmeye tutuşturur. Buna göre, Rosemberg evinde kocasını bekleyen Barberin’i baştan çıkartmayı deneyecektir, başaramazsa tüm servetini Ulric’ bağışlayacaktır.

Rosemberg, amacına ulaşmak adına Barberine’nin yanına giderek onun kalbini çalmaya çalışır. Barberine, sadakatinden ödün vermeyerek Rosamberg’i rezil-i rüsva eder.

Alfred de Musset, sadakat üzerine yazdığı bu oyunda, karısını evde bırakıp göreve giden şövalyelere kraliçe’nin ağzından seslenerek oyunu bitirir.

CARTEL’DEN HOŞ BİR SEDA.

2011-04-11T17:11:00.002+03:00

Bundan 16 yıl önce, rap müziği sadece yabancıların yapabileceğini düşündüğümüz, pop müziğin pek büyük bir atılım gerçekleştirdiği yıllardı.

Ayrıca, Güner Ümit adlı çok popüler sunucunun bir canlı yayın sırasında alevilerle ilgili olmayacak sözler söylemesi sonucu tv hayatının bittiği (aynısını geçenlerde Mehmed Ali Erbil de yaptı, ama onun tv hayatı falan bitmedi); Gaziosmanpaşa mahallesi’nde iki kahvehanenin otomatik silahlarla taranmasından sonra çıkan olaylar ciddi bir hal kazandığı; Nasuh Mahruki’nin Everest’in tepesine çıkan ilk türk olduğu, Melih Gökçek’in, Ankara’nın ambleminden Hitit Güneşini çıkardığı (yerine ne koyduğunu siz bulun) hasılı enteresan bir yıldı 16 yıl önceki 1995 yılı.

tam bu sırada alman-türk ortak yapımı olan Cartel adlı bir grup, gayet milliyetçi söylemleri, güzel bir müzik altyapısıyla sunan rapiyle hayatımıza şimşek hızıyla girmişti. Hop, ne oluyor dur demeye kalmadan, ortalık, “Caırrtieeel bir nummara en büyyük...!” diye diye dolaşanlarla dolmuştu. Ne yalan söyleyim, benim de ezbirimdeydi o parça (unuttum şimdi.)

Türkiye’nin enteresan hali üstüne, bir de Almanya’da ard arda Türklere karşı girişilen saldırılar artmış bu olaylar Türkiye’ye hemen yansımıştı. Hatta bu arkadaşların kliplerinde bu saldırılardan arta kalan yanmış arabalar, sokaklara taşmış insanlar da yer alıyordu.

Vallahi iyi müzik yapıyorlardı. Sözleri de kötü değildi. Biz bu adamları ülkücü sandık, ama değillerdi. Bunu hem şimdi bakınca anlıyorum, hem kendileri de ülkücü olmadıklarını söylüyor (bak inanıyorum hemen. Samimi ol, canımı ye)...

İyi bir rap anlayışı, iyi altyapı ve müzikal tada sahip olup bir de doğru yer ve zamanda olunca, gazı almak hiç de zor olmuyor. O zamanlar Cartel’de de bu böyle oldu ve müthiş bir başarı yakaladı.

Ama hızlı giden atın boku seyrek düşer kabilinden, bir süre sonra Cartel’i göremez olduk, yine bir çıkıp, parladıktan sonra tek albümlük müzik hayatını ileri götüremeyen sağlam rock grubu Ünlü ile bir ortak çalışma yaptılarsa da, sonrasında pek rastlamadık kendilerine ve bu durum tam 16 yıl sürdü. Şimdi Cartel karşımızda.

Şuan 18 yaşlarında olanların hatırlamayacağı Cartel, geçenlerde Beyaz Show’a çıktıklarında, Beyazıt Öztürk kuliste çok bekledikleri için özür dileyince Grubun solisti, “16 yıldır bekliyoruz biraz daha bekleriz sorun değil.” gibi, geriye atılmış ses sanatçısı ya da “Yeşilçamın unutulan yüzü, bir zamanlar hepimizi güldüren o sanatçı yıllardır ihmal ediliyor.” tadında bir mağduriyet alanına girmek istemişti.

Halbuki gerek yokmuş. Aldım, albümü dinledim. mis gibi albüm olmuş. Rap müziğin hayatla derdi olan kıvamını, ajitasyona varmadan tutturan; müzikal olarak gayet kaliteli bir altyapı kuran; zaman zaman gaza getiren, zaman zaman sözleriyle kafamızı açan gayet güzel bir çalışma.

Tanıyan, tanımayan herkese, Cartel’i öneririm.

İlber Ortaylı Kitabı Üzerine

2011-02-24T16:03:00.001+02:00

Türkiye'nin, önemli bulduğum aydınlarından İlber Ortaylı'yla bir süredir ilgileniyorum. Bu ilgim, Avrupa ile Türkiye ilişkilerine kafayı taktığım bir dönemde yaptığım okumalarda, Avrupa ve Biz adlı kitabımı okumamla başladı.

Avrupa ve Biz, Ortaylı'nın, Avrupa'nın tarih boyunca "Türk algısı" hakkında bazı bürokratik mercilere verdiği bir dizi seminer sonucu ortaya çıkmış bir eser. Seminer kökenli olduğundan olsa gerek, çok rahat okunan bir kitap olduğu kadar, Ortaylı'yla karşılıklı sohbet ediyormuş hissi yaratan, aydınlatıcı bir eserdi.

Bu kitaptan sonra bir süre, kendisiyle ilgili bulabildiğim görselleri izlemeye, onun hakkında yazılanları takip etmeye çalıştım. Zira İlber Ortaylı'nın "münevverliği" ve eserleri dışında, taviz vermeyen, zaman zaman elit ve kendinden emin karakteri de oldukça ilgimi çekiyordu.

Eğer, İlber Ortaylı gibi biri nasıl çıkar, bu kişi nerelerden bulunduğu bu noktaya gelmiş, öğrenmek istiyorsanız, bu ihtiyacınızı karşılayacak gayet güzel bir eser var: Zaman Kaybolmaz, "İlber Ortaylı Kitabı". İş Bankası Yayınları'ndan çıkan, Nilgün Uysal'ın, nehir söyleşi tekniğiyle hazırladığı bu kitapta, Ortaylı'yı kendi dilinden gayet hoş bir şekilde tanımanız, onun hayatına dokunan kişilerin de ardından gidip, yeni bilgi denizlerine açılmanız mümkün.

Nilgün Uysal'ı bu hoş çalışması ve nehir söyleşi kategorisi altında çıkardığı kitaplardan ötürü İş Bankası Yayınları'nı kutlamak lazım.

ŞİŞKO NEŞESİ

2010-12-06T12:42:00.004+02:00

bazı şişmanlarda gözlemlediğim, şişmanlığından utandığından ya da kompleksinden dolayı suratına yerleşmiş, aptal bir gülümseme ve altyapısı olmayan bir neşe haliyle kendini gösteren durum, vaziyet.

bunlar her şeye olumlu bakarlar, olayların olumlu olmasına bir itirazım yok da, olumsuz taraflarını da görmenin ne zararı var? bunların bir ikisi aynı yerde oldu mu, yapaylıktan ve neşe patlamasından ölecek gibi oluyorum.

şişmansan şişmansın kardeşim, hemen ne kompleks yapıyorsun da, neşenle kendini parlatmaya çalışıyorsun, anlamadım ki. biraz daha oku, gez toz, çalış, bilgili ol, fikrinle değer kazan, normal insanlar değer kazanmak istediğinde ne yapıyorsa, sen de onu yap kardeşim. oyun hamuru olmana gerek yok ki...

benim nazarımda şişman olduğu için kendini eve kapatan, depresif hallere girenlerden hiçbir farkları yoktur bu nevi insanların: biri kendini duvarla kapatıyor, öbürü maskeyle.

BİLİM VE SANAT İLE YAŞAMAK DEĞİL, VAROLMAK

2010-12-04T13:13:00.005+02:00

15 milyar yıl önce büyük patlama gerçekleşti, 5 milyar yıl önce Güneş ve 4 milyar yıl önce üzerinde yaşadığımız Dünya oluştu... İnsanın evrilmeye başlaması ise 4 milyon yıl. Tüm bu zamanlar içinde bir kişinin 60-70 yıllık yaşamının kapladığı yeri biraz düşündüğümüzde, kendimizi pek bir önemsiz hissetmemiz mümkün.

Aslında bu sadece basit bir ego problemi. En mühim, en gerekli, en zeki, en, en, en varlık olarak görüyoruz kendimizi ve yukarıdaki rakamları biraz göz önünde bulundurduğumuzda kendimizi bu kadar ufak tasavvur etmeyi yediremiyoruz.

Oysa "önemsiz" yaşantımızı daha anlamlı kılmanın yollarını arayabilir; biyolojik varlığımızın son bulması halinde dahi varolabileceğimiz yollar bulabiliriz. Bana kalırsa ortalama insanın üstündeki her kişinin yapması gereken bundan başka bir şey de değil.

Zaten sıradan bir yaşamı seçmemiş, bir şekilde geliştirme ve dönüştürmeye kafa yormuş, hem de bunu sadece kendisi için değil tüm insanlık için yapma yoluna gitmiş insanlar bunun iki güzel yolunu bulmuş: Bilim ve Sanat.

Bilim ve sanatı kullanarak, 60-70 yıl yaşasanız bile bundan çok daha uzun süre varolabilmeniz mümkün: Newton'un, Einstein'ın, Mozart'ın, Shakespeare'nin öldüğünü söyleyebiliriz, peki varolmadıklarını söyleyebilir miyiz? Onlar, üretikleri bilim ve sanatla her an yanımızda, hayatımızdadır. Bu dünya ve insanlığın tarihi sürdükçe varolacaklardır.

Bilim ve sanatın çalışma şekilleri de oldukça birbirine benziyor. Zira ikisi de, herkesin elinin altındaki bilgileri kullanmakla birlikte, herkesin üretemeyeceği bir şey üretiyorlar. Arşimet'in suyun kaldırma gücünü hamamda bulduğu söylenir; hergün hamamda suyun içinde olan hamamcılar değil de, neden Arşimet? Michelangelo'nun yaptığı David (Davud) heykelinin malzemesi mermer olduğuna göre, o heykeli bir mermercinin yapması gerekmez miydi?

Hayır.

Çünkü aynı şeyler, farklı zihinlerde, farklı şeylere dönüşür. Bilim ve sanatın büyük sihri...

Rönesans bize "Bilim ve sanattaki gelişme ve değişimler" olarak öğretildi de, bir allahın kulu bilim ve sanat ikilisinin neden hep böyle aynı anda gelişip, aynı anda gerilediğini bunun tarih boyunca hep böyle olduğunu anlatmadı. Hoş bizim de sormak aklımıza gelmedi.

Sebep çok açıktı: Keşif ve yaratımın zihindeki süreci, sanat ve bilim sözkonusu olduğunda aynıydı.

Bilimden anlamayan sanatçının; sanattan haberi olmayan bilim insanının her zaman bir tarafı eksik kalacaktır. Bir oyuncu ile iyi fizik bilen bir oyuncu aynı olamayacağı gibi; bir matematikçiyle, müzikle ilgilenen, müzikten anlayan bir matematikçinin aynı olacağı düşünülemez.

Kendi yaptığımız işten başka bir işle ilgilenmemiz gerektiğini, yoksa bir konuda "uzman" olamayacağımızı söylediler bize.

Büyük bir yalan!

Beynimizi ve yeteneklerimizi küçümseyen, aşağılık kompleksi dolu küçük beyinli bir mentalitenin ürünü.

Buna kanmayın.

Böyle şeyler söyleyerek, bizi sahte "uzman" tanımlamalarıyla kurutuyorlar.

Oysa hayat bir tren gibidir: O, bütün vagonlarıyla birdir. Bir vagonu diğerinden ayıramazsınız, o tren olmaktan çıkar.

Çok gezen mi bilir, çok okuyan mı; tecrübe mi, yoksa teorik bilgi mi önemlidir, gibi saçmasapan sorularla sizi seçim yapmaya zorluyorlar. Alttan alta, bunların hepsini yapabilmenin "imkansız" olduğu mesajını veriyor, bu türden tartışmalar. Bu tuzağa düşmeyin. Bunları boş kafalılar düşünsün.

Herşeyi bilmek mümkün değil, ama her şeyi bilmeye çalışmak insanın görevidir.

Eskiden, " ben, hiçbir dil bilmiyorum, ama Türkçe'yi çok iyi biliyorum, bu yeterli. Çoğu kişi Türkçe'yi bile doğru dürüst bilmezken, başka dil öğrenmeye çalışıyor." derdim. Bu cehaletimi, parlak laflarla gizleme çabamdan başka bir şey değildi. Böyle parlak parlak söylediğimden, bana katılan çok insan da bulmuştum hatta.

Bu tür aptallıklara gerek yok. Bilmeye, bildiklerini analiz etmeye uğraşmayan bir kişinin nazarımda hiç değeri yok. Hele cehaletini savunanlara, yazık.

Zaten, evrenin yaşı yanında mikroskobik gözüken 60-70 yılım var, boş işler ve insanlarla vakit kaybedemem.

TAVİZSİZLİK, KORKAKLIKTIR.

2010-10-19T21:19:00.012+03:00

Tavizsizlik, taviz vermemek bir erdem değildir. O, prensiplerine bağlılık ya da değerlerine bağlılıkla karıştırılan başbelasıdır.

Sınırlı ve dar bir bakıştan doğar tavizsizlik. Her türlü darlığın ve sınırın en temel sebebi ise korkudur.

Eğer kendimizi güvende hissetseydik, hiçbir hırsızın yaşamadığı bir ütopik dünyada olsaydık, kapımızı kilitler miydik; gizleyecek bir şeylerimiz olmasa perdelerimizi kapatır, komşumuzla aramıza duvarlar örer miydik?

"Benim dokunulmazlarım var." diyen biri korkmaktadır. Dokunulmazlara dokununca ortadan kalkacağına, hiçbir amacı kalmayacağına inanan, aciz bir korkaklıktır bu.

Kişinin taviz vermeyeceği hiçbir şey olmamalıdır. İdeal olan bu. Çünkü ideal hiçbir şeyden korkmayan kişidir. O kişidir ki, uçsuz bucaksız bir dimağa ve kimseye hesap vermeyi dahi düşünmeyecek güvene sahiptir.. Korktukça sınırlı olursun, küntleşirsin.

Korkularla dolu olup aşık olunamaması bundan. Sen korkularınla yarattığın "tavizsiz" ve sınırlı dünyanda, aşk gibi sınırsız ve her anı özveri isteyen bir şeyi bekleme, daha çok beklersin.

"Şunu yaparsa affetmem." ; " Bu benim olmazsa olmazımdır." derken çok güçlü göründüğünü sanan ahmakların halini; risk alarak, acıyla aşkın yolunda yürüyenlere gıpta ve kıskançlıkla bakarken hep görmüşümdür.

AÇIKSÖZLÜLÜK VE BOŞBOĞAZLIK

2010-10-01T10:24:00.007+03:00

Samimiyet ve laubalilik arasındaki farkın anlaşılmasıyla, açıksözlü ve boşboğaz arasındaki fark da anlaşılır.

Açıksözlülükle ilgili, anlaşılması gereken ilk şey, onun kesinlikle, her akla gelenin söylenmesi olmadığıdır.

Açıksözlülük, vanası olan bir musluğa benzer; boşboğazlık ise, ne zaman su versen onu akıtan, vanası laçka olmuş musluktur. Boşboğaz, ne zaman bir şey söyleyecek olsa, kontrolsüzce harfler dizilerini döktürmeye başlar. Bu kontrolsüzlüktendir ki, boşboğaz insanlar genelde gevezeler arasından çıkar.

Açıksözlü kişi kontrollüdür. Sözcükleri, cümleleri, yeni doğmuş bir bebeği kucaklar gibi tutar: Ne yere düşürecek kadar gevşek, ne de incitecek kadar sıkı... Tam olarak neyi, ne kadar söylemesi gerekiyorsa, onu söyler. Peki bu nasıl olacak?

Eğer kişi, neyin ne kadar söylenmesi kararını, kendi penceresinden değerlendirirse, yanılması büyük ihtimaldir. Açıksözlü olmak için bazen can sıkıcı şeylere de katlanmak gerekebilir. Hiç istemediğimiz halde, bir kişinin kalbini kırma riskini de almak gerekebilir. Kişi, neyi, ne zaman, ne kadar söylemesi gerektiğine duruma bakarak karar vermelidir. Kendimizi zorlamadığımız için "suya sabuna dokunmayan" biri haline de gelebiliriz.

Örnekse; Suya sabuna dokunmayan Ali, karşısında kendisine Mahmut diye hitap eden kişiyi uyarmaz. Onu uyarmayı, kusurunu yüzüne vurmak olarak görür, onun kırılmasından korkarak uyarmayarak, bu işi başkasına bırakır. Ama boşboğaz Murat, hemen o kişiyi ortalık yerde uyarıp utandırır. Açıksözlü birinin yapacağı iş ise, ne durumu görmezden gelmektir ne de insanların gözüne sokarak uyarıyı yapmaktır. O, uygun bir dille (lisan-ı münasip) hatayı yapan kişiyi uyarır.

Boşboğaz kişilerde görülen bir hastalık ise, söyledikleri şeyler sonucunda karşılarındaki kişiler, sarsılmamışsa sözlerinin etkisiz olduğuna dair düşüncedir. Oysa bu, bir toya, bir acemiye, karşıdakinin zekasını, kapasitesini küçümseyen kişiye ait olacak türden bir yaklaşımdır. Ancak bunlar, konuşmalarını, açıksözlülük kisvesi altında, kırıcı ve hoyrat bir perdeden yaparak erdemli davrandıkları yanılgısıyla, bir ömür geçirirler.

Açıksözlü kişi, lafa öncelikle karşısındakinin kapasitesini tahlil ederek başladığından, muhatabı, kendisine verilen değeri anlar ve hisseder. Daha bu noktada, açıksözlü ile boşboğaz arasındaki fark ortaya çıkar. Karşısındakinin kapasitesini, ruh halini, ortamdaki değişkenleri hesaplayan kişi, söyleyeceği ne olursa olsun, iyi bir tartım yaparak, kontrolsüz bir boşboğaza karşı daha baştan avantajlıdır.

Açıksözlü olmak bizi yalandan uzak tutar. Boğboğazlık, sevilmeyen ve egosu yüksek bir kişi yapar.

Açıksözlülük bir erdem; boşboğazlık, kusurdur.

TOPLUMUN KENDİNE YETENDEN DUYDUĞU KORKU

2010-09-08T01:47:00.005+03:00

Toplum ve dinler, insanın kendi kendine yetebilmesinden her zaman korkmuşlardır. Bu yüzden de, kendi kendine, başkalarını umursama zorunluluğu hissetmeden bir şeyler yapabilenleri ya küçümsemiş, dışlamış ya da "günaha batmış" saymıştır.

Kendi kendine konuşana deli denmesinin; kendi başına, kimseye muhtaç olmadan ortalıkta dolaşan birine, asosyal sıfatının yapıştırılmasının; kendini öldürmenin günah sayılmasının, mastürbasyonun da hala bir çok kültürde ayıplanması, günah sayılmasının altında yatan sebep budur.

Tüm bunlar, toplumun kendi kendine yetebilen kişiye karşı duyduğu korkudan kaynaklanan şeylerdir. Ne de olsa, toplum denen şey, başkalarına ihtiyaç duyan insanların oluşturduğu bir bütündür ve insanların bireysel bağımsızlıklarını ilan etmesi, toplumların sonu demektir.

Toplum, onun parçası olduğunuzda, sizi, insanlara ihtiyaç duyacağınıza inandırarak, büyük egemenliğini kurar. Aslında sizin topluma değil, toplumun varlık gereği, size ihtiyacı olması bir yana, bu sözleşme kabul edildiği an, toplum, birçok dayatmayla karşınıza çıkar.

Bunun benzeri bir çalışmayı bankalarda görebilirsiniz. Bankaların hitap ettiği şey, insanların yumuşak karnı olan "güvenlik"tir. Bu güvenliği sağlayacakları ortamı yarattıkları yerin kapısından içeri girdiğinizde, paranızın güvende olması için hiç de gerekli olmayan şeyleri yapmanız gerektiğini söylerler. Sistemleri karmaşık ve sıradan kişilerin algılayamayacağı türden olduğundan, kendimizi biranda takip edilmesi gereken bir çok konu içinde buluruz: Ekstreler, hesap cüzdanları, aynı bankaya ait olan ama hepsi farklı işlere yarayan(!) kartlar arasında boğuluruz. "paranızı burada sadece bırakmayın, faiz ya da katılım payı ister misiniz?" gibi ayartmalarına karşı koyduğunuzdaysa size bir andavalmışsınız gibi bakarlar.

İşte toplum da aynı bu şekilde bir sürü ayartmayı "tatlı tatlı" yaparak, sizi iyice kendine muhtaç hale getirir.

Halbuki toplum çok korkaktır. Tüm baskılarının altında yatan tek neden korkularıdır. Baskı, yasak ve kuralların olduğu yerde, mutlaka korkular bulunur, bunu unutmayın. Bir toplum da, ne kadar korkacak şeyi varsa, o kadar baskıcı ve kuralcı bir hale gelir.

Toplumun korkaklığını anladık: O, çok iri göründüğü için kimsenin bulaşmaya cesaret edemediği adam gibidir. Aslında, kimse ona bulaşmaya cesaret edemediği için, nasıl karşı koyacağını, kavga edeceğini bile bilmez. Yapılması gereken şey, sadece, üstüne yürümektir. göreceksiniz ki, toplum size saygı duyacak, hatta önünüzde eğilecek.

DİNİ ÖĞRENMEYE ÇALIŞAN ATEİST

2010-08-02T13:40:00.001+03:00

öğrenmek bir süreçtir ve bitmez. bir insanın ateist olması da, dini konulara, kaynaklara artık uzak olduğu anlamına gelmez. dinin toplum hayatındaki etkilerini, fakirleştirdiği gibi zenginleştirdiği noktaları anlamak için dinleri bilmek, kutsal kitabı olan dinlerin kitaplarını başucundan ayırmamak ya da referans oluşturan din alimlerine yakın durup, onları takip etmek sadece bir dindar ya da ateistin değil, dünya gerçeğine kafa yoran tüm insanların yapması gereken, doğal bir şey.

Bir Türkçe aşığı, hayranı ya da takipçisi olabilir, Türkçe'nin en güzel eserlerini veren biri olabilirsiniz. Ama, sırf bu yüzden, yabancı dil öğrenmemek, bu zenginlikten faydalanmamak, ahmaklıktır.

Ateist olup din bilmeyen; dindar olup, ateist teoriler ya da yaklaşımlar hakkında bilgisi olmayanlar ve bu konuda kendini geliştirmeyi düşünmeyenler de aynı ahmaklıktan mustarip.

AŞKTA TEKLİK ve BİRLİK

2010-07-21T11:33:00.002+03:00

Sevgi ve aşk ilişkilerinde bu kavramların o kadar büyük önemi var ki, üzerine biraz kafa yorsak, her şeyin çözümünün burada yattığını bulabiliriz. İlişkilerdeki sorunları halletmenin ne kadar kolay olduğunu görünce şaşırabilirsiniz.

Duygusal ilişkilerde gördüğüm kadarıyla insanların sorunları büyük oranda teklik ve birlik kavramlarının çatışmasından ortaya çıkıyor.

Tek, yani eşsiz olmak insanın en önemli özelliklerinden biri (bir ve tek olmak üzerine bkz. buraya). Yaşayış, hayata bakış, çevreyi algılayış vs. noktasında kimse kimseye benzemiyor. Oysa insan ne zaman birileriyle ilişkiye geçmeye başlasa, hayata bakışlardaki bu farklılık hemen ortaya çıkıyor. Benzersizliğimizi bir ilişki içersinde koruyabilmek, zor ve emek gerektiren uzun bir süreç.

Karşımızdaki ile “ilişki kurmak” yerine, onunla “birlikte olma”ya çalışsak bütün sorunlar çözülecek. Formül kolay ve cevap yanıbaşımızda, gel gör ki, uygulaması zor.

İnsanlar ilişki kuruyorlar, ama birliktelik kurmuyorlar. Tekliklerini birlik içinde korumaya çalışıyor, sonra da “Neden uyuşamıyoruz?” diye, üzüntüyle soruyorlar.

Çünkü bir olmak, öyle hop diye olacak bir şey değil. Bu uzun yol, sabır, tokgözlülük ve disiplini barındıran özellikler bekler. Eğer sizde bunlar yoksa, kimseyle birlikte olamazsınız. İlişkileriniz gelir, geçer ama birliktelik sadece bir hayal olarak kalır.

Birlikte olmak, fiziksel değil, mental bir durumdur. Birlik hali, sevgilinin hep dibinde olması gibi bir şart aramaz. O, bu tip kaygılardan uzak; kendinden ve karşısındakinden emin; “ona rağmen” değil, “onun için” varolan ve yıpratmayan bir haldir.

Şimdi kendi ilişkilerinize bakın ve bunlar bende var mı diye düşünün. Ancak bunu düşündükten sonra gerçek bir tartım yapabilirsiniz.

Birlikte olmayı duygusal ilişkiler açısından anlatıyor olsam da, bu sorunun çözülmesiyle her tür ilişkinin düzeltilebileceğini görebilirsiniz.

İlişki, “ilişik olmak”tan gelir; birliktelik “bir olmak”tan...

Hangisini istediğinize karar verin. İkisi de birer yoldur. Siz ne istediğinizi bilin...

BİR OLMAK ve TEK OLMAK

2010-07-16T11:10:00.006+03:00

Tek nedir? Bir nedir? Kullanım açısından aralarında bir fark yokmuş gibi gözüken bu iki kelime üzerine biraz düşünecek olduğumuzda, hiç de aynı şeyler olmadıklarını farkediveriririz. Tam olarak açıklayamasak da, gerçekten aynı şeyler değillerdir ve insanlığın düşünce tarihi boyunca da farklı iki kavram olarak kullanılmışlardır.

Tek olma, bir “benzersizlik” ifade eder. Bir nesnenin (burada nesneyi çevremizdeki her şey olarak kullanıyorum, canlı ya da cansız), tek olduğundan sözettiğimizde onun benzersizliğine vurgu yapıyoruz demektir. İngilizce de unique, osmanlıcada yegane (ah şu şapkası düşmüş “a”lar) olarak karşımıza çıkan kavramdır.

Bir olmak ise benzerlik ifade eder, “Bu kalemlerin hepsi bir, hangisini isterseniz alın.” cümlesinde olduğu gibi. Sayı olarak kullanıldığında ise bir benzersizlik değil, sadece o anda orada o özellikte bir nesneden kullanıldığına işaret eder. Örnekse: Burada tıp öğrencisi bir kişi var. cümlesinde o tıp öğrencisi, dünyadaki tek tıp öğrencisi değildir, ama sadece orada bir tane vardır.

Bir olmak aynı zamanda müşterekte birleşmiş durumdaki birden fazla nesnenin aynı yerde toplanmasından oluşmuş organizasyonlar ya da topluluklar şeklinde gözükebilir.

Bilerek bu zamana kadar kullanmadım, tek olma haline, teklik; bir olma haline ise, birlik deniyor. Birlik ve tekliğin en iyi kavrandığı düşünce sistemlerinden biri olan tasavvuf, bu konuyu çok iyi bir şekilde işlemiştir: Allah ile “bir”leşme üzerine kurulu olan tasavvufa göre, her insan tektir, Allah tecellisini (görüntüsünü) insanlar aracılığıyla, onlar üzerinden yapar. Allah’ın aynı (benzeri) olan insan, onunla bir olduğunda artık vahdet-i vücud hali meydana gelmiş demektir. Bu noktada, Allah ile insan ilişkisi dışında, tüm alem de bir yansımadır. İnsan, tekamül yolunda ilerledikçe de, Allah’a yaklaşır ve onun aşk ateşiyle yanar (bu durum, tasavvufta, pervane böceğinin ateşin çevresinde dönmekten kendini alamayıp, yanmasıyla simgelenir). Tasavvuf, bu yanmayı, bir yokoluş olarak değil, bir birleşme olarak algılayarak şu noktaya gelir:

“Evvel tek idik, şimdi bir olduk.”

Bu ezoterik bir söylemdir. Bunu söyleyen kişi, Enel Hak! (Ben Allah’ım) diyecek noktaya gelir ve malesef bu noktaya gelmiş niceleri, bu ezoterik anlayışı algılayamayan kitleler tarafından, ironik bir şekilde kafir (küfreden) diye suçlanmıştır.

Bütün bunları açıklayan sadece tasavvuftur, başka hiçbir ezoterik ya da egzoterik sistem bu konuları açıklamamıştır dersek, büyük bir hata yapmış ve ayıp etmiş olurum. Dünyanın kadim bir çok bilgeliğinin gelip dayandığı nokta bu olmuştur. İnsanın doğanın hakimi değil, sadece onun basit bir parçası olduğunu farketmiş her kişinin veya toplumun yönelimi bu “bir”lik kavramına gelip dayanmıştır.

Bir dahaki yazımda sevgi kavramında ve ilişkilerde bu birlik ve teklik meselesi nasıl yer kaplıyor onu yazacağım.

"Pina Bausch'un istanbul'u" Nefes'in, Düşündürdükleri

2010-06-23T15:52:00.007+03:00

Geçtiğimiz haziran sonsuzluğa uğurladığımız, dans tiyatrosunda devrim yapmış bir koreograf Pina Bausch, sahne insanlarının kalıcı olmadığına dair tezlere rağmen hala hayatımızda...

Sağlığında izleyemediğim, İstanbul için hazırladığı Nefes adlı gösterisini izleme fırsatını dün buldum. İstanbul Kültür Başkenti etkinlikleri arasında en prestijli ve anlamlılarından biri olduğu kuşku götürmeyecek bu gösterinin organizatörleri arasında yer alan Burak Çalıcıoğlu'nun misafirperverliği eşliğinde izlediğimiz gösteri bugün ve yarın (23-24 Haziran 2010) saat, 20:00'de, Harbiye Muhsin Ertuğrul Sahnesi'nde izlenebilir.

Sanatın her alanının kendine ait bir dili vardır. O dilin içine girdikçe, ondan zevk alma oranımız artar. Sanat zevkimiz, daha karmaşık; "Doğrudan anlatımlar"dan ziyade, atıflara ve hayalgücünü tetikleyici simgelere doğru evrilmeye başlar.

Söze dayalı olmayan sanat türlerinde (dans, resim, fotoğraf, heykel, enstrumantal müzik türleri vb.) seyircinin bu çabası biraz daha fazla olmalıdır ama çözümleme ve sanatın bu keşfe açık olan tarafı, büyük bir zevk barındırır.

Bir karadeniz folklor ekibini ya da bir hip-hop dans gösterisini izlerken, bunun ne anlama geldiğini sorgulamaz, hareketlerin çözümlemelerine girişmez, "acaba şu hareket ne anlamda yapılıyor, bunun entelektüel atfı nerede ki?" soruları kendimize ya da yanımızdakine sormayız. Ondan sadece bir haz alırız, nedenini araştırmadan ve üzerine düşünmeden...

Oysa ne zaman bir modern dans gösterisi izlesek, kafamızda hemen bu tür araştırmalar, sorular çakmaya başlar. Peki, alacağımız hazzın önüne geçecek kadar gerekli midir bu çaba?

Şahsi fikrim, önce haz duymak için izlenmelidir, bir sanat yapıtına hep bu öncelikle yaklaşılmalıdır. Ama o yapıtın altmetinlerini gözardı etmek gerek demiyorum. Sadece, "ben bunu anlayamam, bu kitap çok ağır okuyamam, bu resim abidik gubidik şekillerden oluşuyor, ben sergiye gitmeyeyim." demek yerine, sanatın derin sularına kendinizi bırakın demek istiyorum.

Pina Bausch'un bu konuyla ilgilendiğini sanmıyorum: Zira o, herkesin bir haz alabileceği eserleri ortaya koymakta o kadar başarılıdır ki...

Dün izlediğimiz gösteride de durum buydu. İlk günün şerefine düzenlenen resepsiyonda, konudan anlamadığı iddiasında olan insanlarla kendimizi içinde bulduğumuz "sanatsal" sohbet, bunun ispatıydı aslında. Bilmem benimle sohbet edenler bunu farkettiler mi?

Farkedilmemiş olabilir. Ama Pina Bausch'un, ışıklar içinde bize bakıp muzip bir ifadeyle gülümsediğine eminim.

UMUT KIRAN YANSIMALAR yahut BİR YAZARIN SESLENİŞİ

2010-06-22T00:36:00.000+03:00

Kısa, rahat anlaşılır, anlatmak istediğini net bir şekilde ortaya koyan; hasılı, gevezelik etmeyen konuşmacıyı da, yazarı da seviyorum. Kafasındakileri netleştirmiş, katılsak da, katılmasak da, söyledikleriyle bizi düşünmeye sevk eden insanlardır bunlar.

Ferruh Sidar'ı, önceden hiç tanımazdım. Hala da çok tanıdığım bir yazardır diyemem, ama bende yukarda anlattığım türde bir yazar intibaı oluşturduğunu söyleyebilirim. Umut Kıran Yansımalar adıyla, kendi olanaklarıyla bastırılmış gibi gözüken bir deneme kitabı elime geçti. Başladığım gibi, bir deneme, bir deneme daha derken kitabın sonuna geliverdim. Zaten bu tür yazarların ortak bir özelliği de, bir solukta okunabilmeleridir.

Politika, sanat, demokrasi, hüzün, aşk gibi evrensel konuları ele alırken, kişisel bakışını her zerresinde hissettirdiği bu denemelere bir şekilde ulaşmış olmayı kendime şans adlediyorum. Ama insan, nice böyle değerli yazar ve düşünce insanının, henüz bizlere ulaşamadan sönüp gittiğini düşünmeden edemiyor. Umut Kıran Yansımalar ise, bu yönüyle umut veriyor bizlere.

Ferruh Sidar, fikirlerini açıklarken doğruyu arayan, onları, kimsenin hoşuna gitmeye çalışmadan, ağırbaşlılıkla aktarmaya çalışan bir yazar olarak gözüküyor.

Umut Kıran Yansımalar, özellikle şu tarihlerde okunması gereken çalışmalardan biri.

ÖZGÜRLÜK ÜZERİNE

2010-06-20T13:39:00.007+03:00

Özgürlük, öyle her iki lafın arasında söylenecek, ulufe gibi dağıtılabilecek bir şey değil. Bir kere özgürlük verdiğiniz kişi;

Tembel olmayacak: Eğer tembel birine özgürlük verirseniz, bunu, kendini geliştirmek için değil, "kendini dinlendirecek" hem de bitmek tükenmek bilmeyecek bir "dinlence" için fırsat olarak görecektir.

Açgözlü olmayacak: Bu insanlar özgürlüğü bir suistimal fırsatı olarak görüp, her türlü özgürlüğü kendine yontarak, kendi sınırlarını ve duvarlarını inşa eder.

Kompleksli olmayacak: Kendini ifade etme konusunda kompleksli, çevresinden aldığı onaylar yetersiz biri, sizin olgunlukla verdiğiniz özgürlüğü egosunu doyurmak için kullanacaktır.

Nezaket yoksunu olmayacak: Nezaketsiz biri, verilen özgürlüğü hoyratça kullanır ve ucunun nereye dokunduğunu düşünmez. Böyle biri, kurallara uygun olduğu halde, nezaketsiz davranmayı, özgürlüğünün ona tanıdığı bir hak olarak savunur.

Bunlar dışında, özgürlük verilebilecek kişinin özellikleri arasında, ağırbaşlılık, cömertlik, eğitimli olmak, uyanık/uyanmış olmak, geniş bakış açısı vb. birçok özellik, sayılabilir, yukarıda açıkladıklarım sadece örnek olarak koyduğum şeyler. Zira, tüm özellikleri açıklamak için ne benim bilgim, ne de sayfalar yeter.

Özgür olmak, kafanın rahat etmesi değil, kafanın sürekli meşgul olmasıdır. Özgürlük, bir son nokta değil, bir arayıştır ve sürekli olarak gelişip ilerler, büyür ya da gerileyip küçülür. Yaşayan, aktif bir kavramdır.

Özgürlük, büyük bir güçtür. Diğer büyük güçler gibi tartmadan, ölçülüp biçilmeden, ehil olmayan kişiye, iyi niyetle de olsa, verildiğinde korkunç sonuçlar doğabilir ve kaş yapayım derken göz çıkar: Bir yaşındaki çocukların ateşle oynaması kanunlarla yasaklanmamıştır. Bu çocuklar ve aileleri hakkında "3 ay ile 3 yıl arasında değişen hapis istemiyle" davalar açılmaz, ama bu özgürlüğü illa kullanacağız, diye çocukların eline kibrit ve benzin tutuşturmuyoruz. Ne zaman ki bu çocuk büyüyecek; el becerilerine hakim olacak (yetenek); ateşin zararlarını öğrenmiş olacak (bilgi); çıkacak bir yangının sadece kendini değil çevresini de etkileyeceğini düşünebilecek (nezaket) vb. ancak o zaman bu kişi "Ehil" olmuş denebilir ve kendine soyut bir "Ehliyet" verilebilir.

Toplumlar da aynen böyledir. Ama, hiçbir kanun koyucunun ya da devletin "Bunlar ehil değil, o yüzden şu yasaktır." deme hakkı yoktur. Bu organlar, toplumun ehil olması için gerekli altyapıyı sağlamak zorundadır. Gelişme denilen şey, özgürlüğün geliştirici yönü de bundan başka bir şey değildir zaten.

Yasaklara karşıyım derken, bir başıboşluk önermiyorum. Bir bilinç düzeyi öneriyorum.

HAYATA BİR YUMRUK

2010-06-15T09:02:00.008+03:00

Çocukken de, yaşıtlarıma göre iriydim. Arkadaşlarımın, korkusunu, pek de bana bulaşmak istemediklerini hissederdim. Çocukluk ya, zaman zaman bunu kendi hesabıma kullandığım da olurdu.

Yine de, ne zaman oyun amaçlı ya da ciddi bir şekilde biriyle kapışacak olsam, yumruklarımı kullanmazdım. Karşımdakine tokat, çelme ve güreşimsi hareketlerle girişirdim. Bunun tek sebebi, insanlara yumruk attığımda, özellikle yüzlerine yumruk attığımda öleceklerini sanmamdı. Bu, arkadaşlarımın "Koray adamı bir vuruşta gebertir valla!" demelerinin mecazi anlamı dışında, gerçek anlamına inanmamdan kaynaklanırdı. onlar böyle söyledikleri için ben de kimseyi öldürmemek, katil olmamak için yumruk kullanmadım.

Ne zaman, suratıma esaslı bir yumruk yedim, işte o zaman anladım ki, insan çabucak ölmüyor. Bu tecrübe sonrası ne zaman kendimi savunmam gerekse yumruklarımı kullanmaktan geri durmadım.

Çevremde bir sürü insan görüyorum: Dertleri, tasaları, kafalarına taktıkları irili ufaklı bir sürü şey... Biri sevgilisinden, biri patronundan, öteki de ebeveynlerinden şikayetçi...

Ama hiç konuşulmuyor, diyalog kurulmuyor, hem de kötü bir niyetle yapılmıyor bu, tek sebep "Ya, bunu söylersem karşımdaki üzülür, kırılır, darılır..." oluyor. Böyle düşündükleri için insanlar kendilerine acı çektiriyor.

Ama hayat ve o hayatı oluşturan çevremiz bu kadar kırılgan değil. Bir şeyleri düzeltmek, çevremizdekileri, yaşadığımız hayatı iyileştirmek için bir yumruk iyi gelebilir. Bunu yapın, kimsenin, bazı şeyleri kaldırmakta sandığınız kadar zorlanmadığını göreceksiniz.

Hayata bir yumruk: Düzeltmek ve kararlı durabilmek için gerekiyor bazen. Söyleyeceğinizi cesurca ama karşıdakinin kaldırabileceği ölçüyü tutturarak söylemek, onu iyi değerlendirmiş olmaktan geçer. Bu dahi, birçok ilişkide insanların, karşılarındakine vermekten imtina ettikleri türden bir emektir. Bundan korkmayın. Bu hayatı taşıyorsunuz, onu siz yaratıp kurguladınız, çevrenizdekilerin bir çoğunu sizler belirlediniz. Hangi yumruğu, nasıl atacağınızı sizden iyi kimse bilemez.

Vurun!

YILAN SEMBOLİZMİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER

2010-06-11T12:21:00.004+03:00

Yılan, birçok toplumda önemli bir simge olarak gözüküyor. Yılan (hem zehri ile), ölümü; hem de (içinde barındırdığı panzehir ile) yaşamı ve onun iyileştirici yönünü temsil eder. Tıpta simge olarak kullanılmasının nedenlerinden biri budur. Yani yılan simgesiyle, yaşamın ve ölümün bir bedende toplanmış olduğunu düşünebiliriz. yoksa şifalı bir bitki de, yılan yerine bir simge olabilirdi, ancak tek başına eksik kalırdı. Yılan simgesiyle anlatılmak istenen, aynı zamanda, "Hastanın iyi olması yine hastanın kendisine bağlıdır, esas iyileştirici güç onun içindedir. Biz ne yaparsak yapalım, önce hastanın iyileşmeyi istemesi gereklidir." noktasıdır.

Birbirine dolanmış olarak çok sayıda yılan tasviri bulunuyor: bu durumdaki yılanlar çiftleşme pozisyonunda demektir ve bu da bereketi simgeler, zaten hayat döngüsünün simgesi de ouroboros adı verilen ve kendi kuyruğunu yutan yılanla ortaya konmuştur.

Çiftleşme durumundaki yılan figürüne dönersek, bu, doğanın şifalı türlerinin, yine şifalı türlerle birleşmekle etkisinin artacağına işaret eden bir simgedir.

Ayrıca yılan, kovuklarda yaşayan, fakat hangi türü olursa olsun, yüzebilen, rahatlıkla tırmanabilen çok güçlü bir hayvandır. Bir çok işi başarabilen, aşkınlığın simgesi olan bir canlıdır. Tek eksik kalan yönü uçmaktır diyebiliriz. Ama kadim bilgelik bu hayvanı uçabilen ve dolayısıyla başka bir aşkınlık simgesi olan kuş ile birleştirerek, mitlere sokmuş, adına ejderha ya da dragon demiştir.

KÖTÜYE BAKIP, HALİNE ŞÜKRETMEK

2010-05-17T17:38:00.002+03:00

Bulunduğu herhangi bir durumdan dolayı rahatsız olanları, dünyadaki daha kötü durumları örnek göstererek teselli edenleri oldum olası anlamam. Bu, kişileri ya da toplumları, teselliye uğraşanların, uyguladıkları bu metoda bir eleştiri. Yoksa insan, elbette, bulunduğu noktayı gerisindekine ve ilerdekine bakarak tayin etmeli...

Ama teselli ederken hemen kötüyü örneklemek, işin kolayına kaçmak, teselli edilenin potansiyelini değerlendirmeksizin "günü kurtarmak" adına, egoyu okşama üzerinden yapılan bir şey.

Birden fazla insana, aynı anda teselli vermek zorunda olan dinlerin, genelde, bu yolu seçmesi de gayet doğal. Kötüyü söyleyim, o kötü durumun detaylı ve güçlü bir tasvirini yap, sonra da şükür bekle... Dinler açısından bunu -doğru bulmasam da- normal buluyorum. Zira din, bireye değil, ümmete hitap eden bir şey.

Ama bir arkadaş ya da bir topluma bunu yaparsanız, iyi niyetinizden şüpheye düşerim. Zira, o kişi/toplumun dinamikleriyle bir başka kişi/toplumun dinamikleri ve barındırdığı potansiyel arasında, birbirlerine benzer görülseler de, dağlar kadar fark olabilir: Tarihsel süreç, politik yaklaşım, inançlar, ahlaki değerler ve daha sayabileceğimiz bir çok etken, o durumu hazırlamışken ve o sorunun içinden, bu etkilerin bağlamıyla oluşmuş kişi/toplum çıkmalıyken, "Bir de şunlara bak, onları düşün de, haline şükret!" demek, uyutmacadır. Anlık bir ferahlık sağlamaktır, başka bir şey değil.

Bu yaklaşımdaki arkadaştan da, siyasetçiden de uzak durmak isterim.

John Malkovich gelmiş, hoş gelmiş. Buyrun Şeytani Komedya'ya.

2010-05-15T13:15:00.002+03:00

Dün, büyük heyecanla, John Malkovich'in, Şeytani Komedya adlı oyununu izlemeye gittim. J.M. benim için gerçekten değerli bir oyuncudur. Hani o yaş holywood aktörlerinden bir kaç tane say deseniz, kesinlikle John Malkovich derim size.

Tiyatro kökenli olduğunu bildiğimiz bu oyuncunun, Tiyatro festivelinde tek kişilik bir oyunla, hem de enteresan bir hayatı olan, Avusturyalı yazar, şair ve gazeteci Jack Unterweger'i canladıracağını duyunca bilet bulmak için yapmadığım kalmadı. Sonunda bulduk ve izledik...

Beğenmek, ya da beğenmemek ayrı konu, ama dün izlenen şeye, oyun demek doğru olmaz. Çatışma yok, karakter yok, aksiyon yok... Bunlar olmayınca oyun, iki soprano ve bir orkestranın eşliğinde bir Jack Unterweger prezentasyonu gibi olmuş. İşin kötüsü, bu sunum yapılırken, Jack Unterweger'in hayatındaki çok ilginç noktalara hiç değinilmemiş. Bu arada, orkestranın eşliği demek ne kadar doğru olur bilmiyorum, zira oyuncudan ve oyunculuktan çok müzik dinledik dünkü gösteride, bu açıdan bakılınca John Malkovich, orkestra ve iki sopranoya eşlik etmiş bile denebilir.

Ben oyuna John Malkovich'i görmeye değil, John Malkovich'in oynadığı bir karakteri tiyatro sahnesinde görmek için gitmiştim. Ama eğer ortada bir oyun değil de bir sunu varsa sadece J. Malkovich görmüşsünüz demektir. Yani İKSV, bu çalışmayı bir tiyatro festivaline getirmişse, belli ki, John Malkovich'i bize göstermiş olmanın yeterli olacağını, izleyeceğimiz oyunun çok da önemli olmadığını düşünmüş olmalı. Bir tiyatro festivali'nde, tiyatro oyunu şartı aranması, belli ki, marka bir isminiz varsa, geri plana itilebiliyor. Kendimi İKSV tarafından kandırılmış hissediyorum.

Ama dün izlediğimiz şeyin bir güzel tarafı şu oldu: Eğer bir oyunun kurgusu kötü ise,bir oyun sıkıcıysa, aslında söylediğiniz bir şey yoksa, o oyunda John Malkovich'i oynatsanız bile işe yaramaz.

Sanki bir ödül töreni ya da özel bir etkinlikten önce John Malkovich'den bir oyun istenmiş, "hacı sen, şöyle sahnede bir iki dolaşırsın, ne bileyim arkaya bir orkestra döşeriz. Bir masa koyarız, tam ezbere de gerek yok, arada masanın üstündeki tekste gözatarsın zaten, yeter ki sen gel." denmiş, 3 gün içinde de böyle bir çalışma ortaya çıkmış gibi.

Dün izlediğimiz Şeytani Komedya adındaki çalışma, malesef olmamış. John Malkovich'in oyunculuğunu her zaman sevdim, ama dün bir oyun yoktu ki, oyunculuk görelim...

NEJAT BOZKURT'TAN, KAVRAMLARIN EVRİMİ :FELSEFE İÇİN "TÜRLERİN KÖKENİ"

2010-04-29T19:59:00.004+03:00

Antolojleri, derlemeleri seviyorum: Hem birer kaynak olarak kütüphanemden sık sık çıkartıp faydalanıyorum, hem de ilgili oldukları konulara kuşbakışı bir bakış atabilmeme yardımcı oluyorlar. O yüzden antoloji ve derlemeleri elimden geldiğince takip etmeye çalışır, bu eserlerde emeği geçenlere de büyük saygı duyarım.

Dün bitirdiğim ve sıcağı sıcağına hakkında yazmak istediğim, Nejat Bozkurt'un, Kavramların Evrimi adlı eseri 2008 yılında çıktı. Kavramların Evrimi, kavramların günümüze kadar nasıl değiştiğini ve bu değişimin hangi süreçlerden etkilenerek olduğunu anlatan bir kitap değil. O, filozof ve düşünürlerin, Felsefe ve filozoflar; Bilgi, Bilim ve Teknoloji; İnsan ve Hakları; Sanat ve Estetik; Sevgi ile Aşk;İnanç ile Din; Şiddet, Savaş ve Barış; Gençlik ve yaşlılık vb. konularında deyişleri, görüşlerinin toplandığı bir derleme.

"Filozof ve Düşünürlerin Tanıklığıyla" altbaşlığıyla çıkan bu kitap, aslında kendisini okuyanın tanıklığıyla yol alıyor.

Ülkemizin önemli felsefecilerinden Nejat Bozkurt, böylesine zorlu bir işin altından kalkmış olmakla, naciz takdirimizi hakederken, çevirmen olarak kitabına alacağı tüm bölümleri orjinal dillerinden çevirerek (Antik Yunanca, Almanca, Fransızca, Latince, İngilizce gibi dillerden çeviriler sözkonusu) kendisine imrendiriyor da. Bu kadar nitelikli bir eseri kazandırabilecek felsefeci ve çevirmenlere sahip olmamız bizi gururlandıran bir kazanç.

Nejat Bozkurt'un da, belirttiği gibi, kavramların evrimi burada bitmiyor. Sürekli büyüyecek bir kitap bu. Öyle ya, sizin şu satırları okuduğunuz anlarda bile birçok kavram insan zihninin tarlasında büyüyor, olgunlaşıyor, gelişiyor, geriliyor, ama kesin bir şey var, kavramlar sürekli evriliyor.

Büyük emeğini böyle önemli ve özel bir esere dönüştüren Prof. Dr. Nejat Bozkurt'a ve felsefe alanına çok önemli başka bir çok eser kazandırmış Say Yayınları'na teşekkür etmemek mümkün değil.

Zeki Müren

2010-04-29T11:21:00.003+03:00

Türk sanat müziğinde, adı belirlenmiş makam sayısı 590'dır. Her makam için bestelenmiş parçaları düşünürsek epey fazla bir şarkı olduğunu tahmin etmez zor değil.

Herhangi bir türde şarkı söylüyorsanız, bir şarkının herhangi bir yerinden başlamanın zorluğunu bilirsiniz. Şarkının ortasından bir yerinden girmek için, içimizde hızla oraya kadar olan bölümü tekrarlarız çoğu zaman.

Henüz 18 yaşlarında TRT'nin açtığı sınavda, "Ne söyleyeceksin, evladım?" diye soran ustalarına, "Efendim, hangi parçayı ve neresinden isterseniz, oradan başlayarak söyleyebilirim." diyen bir büyük yetenektir Zeki Müren.

Zeki Müren, Türkiye'nin sosyal ve politik anlamda çok zor dönemlerden geçtiği bir zamanda, cinsel tercihiyle de tartışmalı ve kim ne derse desin, olumlu yönde toplumu evrime uğratmış bir kişi olmuştur. Bu yönüyle de gayet dikkate değer bir sanatçıydı. Yaşamının son dönemlerinde yapılan bir röportajında, gazetecinin, cinsel tercihine, Türk halkının yaklaşımı ile ilgili bir soruya verdiği cevap gerçekten çok önemlidir: "Efendim, Türk halkı, herkese, her şeyi helal etmez. Bana çok şeyler helal etti, kendilerine müteşekkirim." Cevaptaki, inceliği, kimseyi kırmama isteğini, ve halkına duyduğu samimi sevgiyi görmemek mümkün değil.

Bir de, sürekli Bülent Ersoy'la karşı karşıya getirilmek istenmiş ve buna hayatı boyunca gerçekten çok güzel bir şekilde direnmiştir. Ama söylemeden edemeyeceğim şudur ki, Bülent Ersoy'da çok güçlü bir sestir fakat artikülasyonu zayıftır. Yani bir şarkı söylerken, eğer siz sözlerini bilmiyorsanız, Bülent Ersoy, şarkıyı güzel söylemek için kelimelerin anlaşılmasından feragat eder. Oysa Zeki Müren'in, şarkı söylerken, kelimelerinin hepsini anlarız. Bunu neden vurguluyorum? Zira normal hayatta konuştuklarımızın anlaşılması kadar, şarkı söylerken de sözlerin anlaşılması çok önemlidir.

"Ben onun zamanında yaşadım." diye gururla bahsedebileceğimiz, bilim adamları, sanatçılar vardır. Benim için Zeki Müren, bu sanatçılardan biridir.

Derviş ve Ölüm, Okuma Oyunu Üzerine *

2010-03-27T14:23:00.002+02:00

Tiyatromuzun sahnelerinde izlediğiniz, Derviş ve Ölüm'ü bu kez, bir okuma tiyatrosu olarak sunuyoruz. Bu çalışmadaki oyuncuların, oyunun sahne versiyonundan tamamen farklı olarak seçilmesi, metnin her yorumcuyla, her seslendirilişinde bir başka "şey" olduğunu vurgulamamıza yardımcı olurken, sizlere bu vesileyle farklı bir versiyon sunmuş olmak gibi bir avantaj barındırıyor.

Oynayan bir oyunun, okuma oyunu olarak yorumlanması, gereksiz gibi görünebilir. Ancak, burada tiyatro metninin, değişik şekillerde değerlendirilme şansının olabileceğini bir kere daha göstermek istiyoruz. Oyunun aynı çatı altında iki değişik versiyonuyla karşılaşmayı da, bir zenginlik olarak değerlendirmek mümkün.

Tiyatro, simge ve alegorilerden mümkün olduğunca faydalanan bir sanat. İşin alegorisi ise, yazarın, iktidar ile faziletli olmak kavramlarının çatıştığı noktayı anlatırken ana kahramanı bir derviş olarak kullanması. Bir diğer önemli alegorik değer, dervişin başında olduğu mevlevi tekkesi. Böyle bir iktidar mücadelesinin, hayatın değişik mecralarında, değişik dozlarla karşımıza çıktığını görmemiz için, çok uğraşmaya gerek yok.

Oyunun bir kişiyi değil, o kişinin şahsında tüm insanlığı anlattığından hiç şüphe duymadım.

Saygılarımla...

Koray ONUR

*Okuma oyununun broşüründen.

Not: Okuma oyununda kullanılan müziklerin tamamı için BURAYA tıklayınız.

OKUMA TİYATROSU: OYUNCUNUN GİZEMLİ MECRASINA BİR YOLCULUK

2010-03-27T14:18:00.001+02:00

Tiyatronun, üç temel öğesi var: Metin, oyuncu ve seyirci. Bunlar dışında, tiyatroyla ilgili aklınıza gelen hangi terimi ya da kavramı çıkartırsanız çıkartın, bir tiyatro performansından sözedebiliriz. Ama bu üç öğeden birine dahi dokunsanız ortaya çıkan şeyin bir tiyatro eseri olması mümkün değil.

Seyirci olarak, sahnede izlediğimiz oyunlarda, oyunun defalarca prova edilip, türlü süzgeçlerden geçmiş haline şahit oluruz. Oyunun, seyircinin karşısına çıktığı ana kadar, ne çabalar, akıtılan ne terler olduğunu tahmin etmek zordur.

Yönetmenin, farklı bir tercihi ya da arayışı yoksa, bir oyunun provalarının ilk aşaması okuma provaları olur. Bu dönemde, oyun, yönetmenin ve oyuncuların kafasında iyice şekillenerek, bu "takım oyunu"nda iyi bir oyunun ortaya çıkması için gerekli olan fikir birliğine varılır ve genellikle bir hafta kadar süren bu dönemden sonra sahne provaları başlar. Oyunun seyirciyle buluştuğu o ilk günde ise, okuma provalarındaki acemilikler, yeni bir metinle karşılaşmanın getirdiği heyecanlar, çoktan unutulmuştur bile.

Fakat iş, okuma tiyatrosunda değişiyor: okuma tiyatrosunda seyirciyle buluşma, metnin sadece iki kere okunmasından sonra ortaya çıkar. Seyirci penceresinden baktığımızda, bir okuma oyununu izlediğimizde, kendimizi hazırlık aşamasında olan bir oyunun prova dönemindeki ikinci günü izliyormuş gibiyizdir. Sanki oyun provalarını takip etmeye hak kazanmış bir denetmen, bir otorite gibi oturup, oyunu gözlemleme fırsatımız olmuştur.

İşin oyuncu kanadındaki heyecan ve kaygıları tahmin etmeniz zor olmasa gerek. Zira, oyuncu bilir ki, okuma oyunu çok farklı bir dinamik gerektirir. Kostümler, dekor, makyaj, ses, ışık ve ezberleme ve oyunculuk çalışmaları için ayrılan bir aylık, görece uzun, bir prova dönemi olmadan, seyirciyi oturduğu koltuklarda layıkıyla ağırlamak zor bir iştir. Oyuncunun bunu yapabilme becerisi, tiyatronun başka hiçbir türünde bu denli kendini göstermez. Oyuncu, oyunu okumaya başladığı andan itibaren bunun bilinciyle çalışır.

Sizler de, oyuncuların hiç görmediğiniz bu gizemli mecrasına ancak okuma tiyatrosuyla şahitlik edebilirsiniz. Tadını çıkartmaya bakın...

Koray ONUR

Not: Bu yazı, Kocaeli Şehir Tiyatrosu bünyesinde yapılan, okuma tiyatrosu etkinlikleri için kaleme alınmıştır.

NİHAN AZİZLERLİ ROMANI, KEHANET.

2010-03-21T22:34:00.003+02:00

Son günlerde elime geçmiş, rahat okunabilirliği sayesinde altı günde bitirebildiğim hoş bir roman. Azizlerli, klasik arkeoloji eğitiminin getirilerini kullandığı romanında, Sır Sahipleri adında bir yeraltı örgütünü anlatıyor.

İstanbul'un 3. ve 4. yüzyıllarına yayılmış olan romanda, günümüzdeki bir istanbul hikayesi de paralelde akıyor.

Bir romana göre, mekanlar ve dönemin terimleriyle ilgili yapılan dipnotların fazlalığı okumayı kesintiye uğratsa da, İstanbul tarihiyle ilgilenen biriyseniz, bu dipnotlar oldukça hoşunuza gidecek demektir.

Nihan Azizlerli'nin eline sağlık diyorum.

NEYE BAKMIŞTINIZ?

2010-02-27T17:21:00.004+02:00

Hayatım boyunca, insanların;

Eğitimine değil, öğrendiklerine...

Anlattığına değil, manasına...

Yaşına değil, yaşadıklarına...

Söylediklerine değil, gösterdiklerine...

Tutkularına değil, arzularına...

Gururuna değil, onuruna...

Parasına değil, parasını nasıl harcadığına...

Dayanıklılığına değil, sabrına...

Gücüne değil, güçlü olduğu halde kullanmamasına...

Bilmediklerine değil, neyi bilmediğinin farkında olmasına...

Unuttuklarına değil, hatırladıklarına...

Düşündüklerine değil, dönüştürdüklerine...

Birey olmasına değil, başkalarıyla bir olabilmesine...

Suskunluğuna değil, sükunetine...

Hızına degil, istediğinde yavaşlayabilmesine...

Yaptığı iyiliklere değil, erdemlerine...

Mutsuzluıuna değil, umutlarına...

Hırslarına değil, azmine...

Hedeflerine değil, geldikleri noktaya...

Emeklerine değil, ne için emek verdiklerine...

Saflıklarına değil, temizliklerlne...

Baktım....

Koray Onur

GÖRECELİ KÖTÜLÜK DOKTRİNİ

2010-02-16T12:48:00.001+02:00

insanların kendisini olumlaması için en güzel (!) malzemelerden biri... kişinin, diğerlerine kıyasla ahlaksız davranışlarının az olduğunu söyleyerek olumlar... kişi, "çok kötü değilim, hele hele diğerlerinin yaptıkları yanında ben çok ahlaklıyım." söylemi içerisine girer..

az ahlak ya da çok ahlak yoktur. ahlakın azı çoğu olmaz... ahlaksızlık ya da ahlaklı olmak vardır. bir olay karşısında ahlaksızlık yaptıysak ahlakı itmişiz demektir. çokluk ya da azlık kapsam dışı olur.

bu noktada ahlaklı bir insan olmanın imkansız olduğunu düşünebilirsiniz, ki bu doğrudur, ama bu gerçek bizim ahlaklı insan olma yolunda adımlar atmamıza engel teşkil etmez. her sabah koşuya çıkan biri, bunu dünya maraton şampiyonu olmak için yapmıyor olabilir, sadece daha iyi kondisyon için de yapıyor olabilir... bu yolda bir adım bile insanı farklı kılar.

MANALI ve MANİDAR

2010-02-15T16:47:00.002+02:00

manalı ve manidar aynı şeyler değildir. aynı şey için kullanılsalar bile farklı yönleri temsil ederler...

sanatsal bir örnek verelim, daha iyi anlaşılsın, gelecek nesiller daha bilinçli kullansın.

herhangi bir şarkı düşünelim.... mesela, kayahanın sarı saçlarından sen suçlusun'u (başka örnek mi bulamadık ya neyse.) olsun. şimdi bu şarkının kendi başına bir manası vardır... öyle uzay boşluğunda sarı saçlarından sen suçlusun, beni aşık ettin kendine falan filan gibi manası vardır... ama bir sarı saçlı manitaya bunu gönderdiğimiz vakit, manalı durumundan farklı bir mesaj taşır, sarı saçlı manitaya bunu göndermek, kendi manasından azade, manidardır aynı zamanda...

manalı ve manidar arasındaki en büyük ayrım tüketildiği andaki mesajın değişiminden kaynaklanır demek pekala mümkündür

BAĞLILIK ve BAĞIMLILIK

2010-02-09T00:07:00.001+02:00

aralarında çok ince çizgi olan iki kavram adlı programımızın bir diğer bölümüne daha hoşgeldiniz sevgili okuyucular.

bu iki kavram arasındaki çizgi o kadar incedir ki, neredeyse çıplak gözle görülemez. bu ince çizginin inceliği kadar, iki kavram arasındaki fark da o kadar fazladır.

bağlılığın osmanlıcası merbutiyyet. bu kelime merbut kökünden geliyor ve bağlanmış, bağlı, ulaşmış, bitişmiş, ilişmiş, eklenmiş anlamlarına geliyor.

bağlılık, bilinçli bir süreçtir, neye nasıl bağlandığımızı seçeriz, yapmakta sıkıntı çektiğimiz şeyleri yaparken yoldaş ararsak birini seçeriz, ama burada kimseye mecbur olma yoktur. o olmasa da olurdu ama biz tercih ettik, ona bağlı olup, onunla birleşerek bu işi yapmayı seçtik.

bağımlılığın osmanlıcası, tabiiyyet. hani günlük hayatta kullanıldığı gibi "bir şeye tabi olmak". burada bilinç yoktur, dayatma ve boyum eğme mekanizmaları daha ağırlıklıdır. birilerine boyun eğdirmiş kişiler kendi "teba"larını kurarlar. o kişilerinki ise bağlılık değil bağımlılıktır.

bağlılık olumludur, ondan korkmamak gerekir, bilinç hep uyanıktır ve bağlı olmak, bağlanılan şeyi sorgulamamak demek değildir. korkutucu olan bağımlılıktır.

hayatta karşımıza bağlılığı bağımlılığa dönüşmüş, iş, arkadaş ve aşk ilişkileri sürekli çıkar ve bunları ayırtetmek en azından kendi hayatımız için önemli bir adımdır.

ALİ TAYGUN ÖLDÜ

2009-12-23T10:52:00.000+02:00

Tanıdıklar, "Onun arkasından bir şeyler yaz." diyor...

Halbuki, hislerimi, acımı yazabileceğim o alfabe henüz icat edilmedi.

SAKİNLİK, TÜRKÇE'DE OLMAYAN BİR SÖZCÜK

2009-09-23T11:23:00.004+03:00

Türkçe'ye uydurularak geçmiş bir sözcük. Böyle bir sözcük yoktur desek yeridir.

Eğer sakinlik dediğimizde, sakinlerin konulduğu bir kaptan sözediyorsak doğru olabilir. Ancak bu sözcük yine dilimizde tam karşılığı olan ve doğru kullanımı olan sükunet kelimesi yerine kullanılıyor.

Sükunet, sakinden türemiştir. Tam karşılığı "sakin olan"dır. İlla, "Ben Osmanlıca falan sevmem hacı, olmaz öyle, hem çok gerici görünüyor" gibi takıntılarınız varsa kötü haber, sakin olmak deseniz bile kökü itibariyle istediğiniz Ural-Altay Türkçe'sini ve muhasır medeniyet seviyesini yakalayamazsınız.

Şu halde:

Sakin: Sakin olan kişi.

Müsekkin: Sakinleştirici, sakinleştiren.

Sükunet: Sakin olma durumu.

Olarak karşımıza çıkıyor. Haydi hayrını görün.

Çöplüğün Generali, Bir Oya Baydar Romanı

2009-09-09T16:03:00.004+03:00

Öncelikle şunu söylemeliyim ki, bu bir kitap tanıtımı ya da bir eleştiri değil. Sadece romanı okudum ve okurken bir yandan notlar aldım. Sadece, bu notların biraz derlenip toplanmış hali. Bunları paylaşmak istiyorum.

Daha önce Oya Baydar'ı okumamıştım. Benim için, Türk Romanı'nın ve Türk Solu'nun dikkate değer isimlerinden biri olmuştur. Bir de, geçtiğimiz günlerde Taraf Gazetesi'ndeki köşesinden, yine aynı gazetenin genel yayın yönetmeni olan Ahmet Altan'a kızdığı için (şimdi olayı burada anmak gereksiz) istifa ettiğini biliyorum.

Yeni açılan ve bence gelecek vadeden (benim www.yazar.com'daki zamanında yaptığımız çalışmalara da benzediğinden sempati duyduğum) bir site olan www.sabitfikir.com'da, oya Baydar'la bu roman hakkındaki röportajı dinledikten sonra hemen alıp okumak, ihmal ettiğim bu yazarla tanışmak istedim.

Çöplüğün Generali, içinde bitmemiş bir romanı da barındıran, roman içinde roman tekniğiyle yazılmış. Bu bitmemiş roman, bütün eserin ilk bölümünü (yarısından fazlasını) oluşturuyor. Her yerinde bombaların ve mermilerin gömülü olduğu ülkeden, birbirini takip eden bazı patlama ve bu patlamalara ucundan kıyısından bulaşmış insanların başına gelenleri anlatan, bölümlerden oluşan bir hikayesi var.

Bu ilk bölümün, iyi olmadığını düşünüyorum. Yani romanın asıl kahramanını etkileyen bu roman beni etkilemedi. Hem de, şu Ergenekon Davası kapsamında bulunan silahları her akşam haberlerde izliyor olmama rağmen, etkilemedi. Etkilemedi çünkü, hikayelerin nasıl biteceğini daha ilk baştan biliyoruz, ve bu sonunu bildiğimiz hikayedeki karakterler de, öyle bizim ilgimizi çekebilecek ilginçlikte değil. Bunlar, enteranlık barındırmayan, alelade hikayeler olmuş.

Kitabın ikinci bölümünde ise ne bir polisiyedeki heyecan, ne de klasik bir romandaki derinlik var. Raslantı eseri, Eski Şehir'den kalma çöplüğü bulan ve orasıyla ilgili araştırma yaparken başından geçenleri anlatan bir bilim adamını anlatıyor bölüm. Zaten romanın asıl karakteri de, adamımız.

Romanın kahramanları ve bunların aralarındaki ilişkiler malesef bir romanda görmek isteyeceğimiz derinlikte olmadığından okurken doyurmuyor. Olaylar da bu "üstünkörü" geçişten nasibini almış zaten.

Yazarın röportajında da söylediği gibi "Gerçek olaylar, kurgu olaylardan daha aşırı, daha az inandırıcı geliyor insanlara" fikrine katılıyorum. Ama bu mottoyu romanda o kadar sık tekrarlıyor ki, "Yeter yahu! Anladık!" diyesi geliyor insanın. Bir şey, bazen okuyucuya küçük küçük verilmeli, gözümüze sokulması insanda aptal yerine konuluyormuşuz hissi yaratıyor.

Roman, belli ki, Ergenekon Davası'ndan etkilenmiş bir yazarın kaleminden çıkmış. roman boyunca bu davaya ilişkin direk temaslardan kaçınılmış olmasını ise takdir ediyorum.

Çöplüğün Generali'nin insana çok zevk veren bir roman olduğunu söyleyemeyeceğim. Belki, yazarın kendisinin de ifade ettiği gibi, "Kurgusu düz." bir roman olmasından, belki söylemek istediği şeyin çok derinlikli işlenmemiş olmasından... Ancak Çöplüğün Generali, insanlara tavsiye edebileceğim bir roman değil.

Koray Onur

DOĞURTMA YÖNTEMİ

2009-09-02T12:43:00.002+03:00

Sokrates'in, eğitimleri sırasında geliştirdiği ve ebe olan annesinden esinlenerek adını koyduğu yöntem. İnsanın, aslında sandığından daha çok şeyi bildiğini varsayarak onun üstüne gider, ve bir şeyin cevabını hocanın söylemesi yerine öğrenciye söyletmesi üzerine kuruludur. Basit bir örnek verelim ki, en güzel bir şekilde anlaşılsın değil mi?

Örnek:

Öğrenci : mozart'ın çok meşhur bir çocuk şarkısı varmış, ama ben bilmiyorum, nedir?

Hoca: aslında biliyorsun, sadece bildiğinin farkında değilsin.

Öğrenci: biliyor muyum?

Hoca: evet. seni doğuran kişiye ne diyoruz?

Öğrenci: anne.

Hoca: annenden ilk ne zaman ayrıldın, mecbur olarak, ama bu ayrılıktan annen de baya mutluydu, senin oraya gidersen eğitim görüp başarılı olacağına inanıyordu.

Öğrenci: okuldan sözediyorsunuz sanırım.

Hoca: kesinlikle. işte bu şarkıyı okula başladığın ilk günlerde öğrettiler size.

Öğrenci: "daha dün annemizin, kollarında yaşarken" mi bu şarkı?

Gördüğünüz gibi, hoca cevabı direk söylemedi, öğrenciyle daha çok mesai harcayarak, doğru cevabı ona buldurdu (doğurttu), bu noktada tam bir ebe gibi yönlendirdi sadece. Bu şekilde öğrenilen bilginin, öğrencinin kafasında daha kalıcı olduğu bir çok kere ispatlanmıştır.

Suzan Kardeş'in Makyaj Odası Adlı Albümü Üzerine Bir Küçük Deneme

2009-08-29T14:49:00.003+03:00

Gayet küçük bir çevrede de olsa, bu albümün çok konuşulduğunu ve beğenildiğini farkettim ve bir dostumun sayesinde de edinerek dinleme fırsatı buldum. Ancak karşıma öyle bir albüm çıktı ki, elime kağıdı kalemi almaktan kendimi alıkoyamadım.

Asıl işi şarkı olmadığı halde, şarkı söyleyen kişiler tiyatrocu, iş adamı, futbolcu vs. bir albüm çıkardıklarında bunun ilgi çekmesi normaldir. İnsanlar, "bakalım nasıl söylemişler?" diye düşünür ve sevdikleri bu kişinin bir de şarkı söyledikleri fikriyle kendilerini ona daha yakın hissederler. Dünya'nın çeşitli yerlerinde çok sayıda bu tarz çalışmalar da vardır.

Ancak gözden kaçırılan bir nokta var: Böyle bir albüm, sadece ünlüler ve gerçek işleri bu değil fikriyle, bir müzisyenin çıkarttığı albümden daha az sorumluluğa sahip değildir. Bilakis, asıl işi müzik olmayanların müzik yaparken daha dikkatli olması ve müziğin anlatmak istediği şeye, müzikseverlerin beklentilerine karşı daha bir hassas olmaları gerekir. Burada insanın duşta şarkı söylemesinden ya da meyhanede ağzına mikrofon dayanmasından değil, bir albüm çıkartım bunu para karşılığı satmaktan sözediyorsak, albüm sahibinden beklenen budur.

Her yorumcuyu ve parçayı kısa kısa ele aldım. Buyrun okuyun, fırsatınız olursa, söyleyen kişiye duyduğunuz hayranlığı (çünkü bir çok isim hakikaten mesleklerinde hayranlık uyandırmış kişiler) bir kenara koyup dinleyin ve kararı siz verin.

Cem Yılmaz -Ah Bu Gönül Şarkıları: Bu şarkıyı söyleyen Cem Yılmaz'mı diye soranlar oluyor. Elbette bu çok anlaşılamıyor. Ama bu Cem Yılmaz'ın şarkı söylerken, o komik çocuk imajından sıyrılabilmiş olmasından değil, şarkıda sesini zar zor duyuyor olmamızdan kaynaklanıyor bence.

Demet Akbağ -Cayuriye: Albümdeki en aklı başında yorumlardan. Bu şarkıyı Demet Akbağ'ın teatral bir tarzda söylemiş olması zekice. Zira kötü bir müzisyen taklidi olmaktansa, ortalama bir şarkı söyleyen oyuncu olmayı tercih etmiş olması, onu diğer "albümdaşlarından" ayırıyor. Tarzını gayet doğru bir şekilde belirlemiş.

Erkan Can -Kuçelere Su Serpmişem: Erkan Can'ın, bu gayet resitatif parçayı söylerken bile, kötü bir sesi olduğunu anlamış bulunuyoruz.

Fikret Kuşkan-Pikmaspari: Enteresan bir deneme olduğunu söyleyebileceğim bu parçada Fikret Kuşkan'da fena değil. Ama bu parçayla ilgili bir fikrime Meltem Cumbul'un parçasıyla ilgili söylediklerimde döneceğim.

Güven Kıraç - Neden Saçların Beyazlamış Arkadaş: Bu şarkıyı söylerken yapılan genel hatalardan biri "Bir zamanlar bende deli gibi sevdim." diye başlayan bölümün çok dik seslere çıkmasından dolayı yorumcunun şarkının başında çok peslere inmesidir. Malesef bu parçayı söylemek için, ses aralığınızın parçaya çok uygun bir yerde olması gerekir ki, hem ilk bölümdeki pesler hem de ortalardaki tizler güzel anlaşılsın. Güven Kıraç bu hataya düşmüş. Onu uyaracak birilerinin etrafta olmadığını varsayıyoruz. Ancak yine de vasat diyebileceğimiz bu yorum, zaten meyhane masalarında harap edilmiş bir parçanın tekrar ısıtılıp getirilmesinden başka bir şey değil.

Halil Ergün - Kızmızı Gülün Ali Var: Bir şarkıya nefesin yetmemesinin ne olduğunu biliyor musunuz? Bilmiyorsanız bu şarkıya "Şarkıda nefes nasıl yetmez." örneği olarak bakabilirsiniz.

Haluk Bilginer - Sen De Başını Alıp Gitme Ne Olur: Haluk Bilginer parçanın ruhunu yakalamayı başarmış sırf bu içten söyleyişiyle bile işin büyük kısmını halletmiş.

Meltem Cumbul - Beyaz Giyme Söz Olur: Fikret Kuşkan'ın söylediği Pikmaspari adlı ninniyi Meltem Cumbul söyleseydi en azından o şirin(!) ve yapmacık olmayan(!) sesle daha iyi bir iş çıkardı.

Nejat İşler - Hancı: Siz de ritm ve solistin senkronize gitmediğini farkettiniz mi acaba? Bariz yahu. Bir sanatsal üretinin eski ve daha iyi versiyonlarıyla kıyaslanmasını sevmiyorum. Ama zaten burada Tanju Okan ve Ajda Pekkan'ın düet versiyonunu ansam bu bir kıyaslama olmaz zira kıyas bile yapamayız ki Nejat İşler, Suzan Kardeş düetini, o akadar kötü. Bu parça bana, sadece, kulağımdaki pası silmek için tanju Okan ve Ajda Pekkan'ı bir kere daha dinlememi hatırlatmaktan başka bir işe yaramadı. Albümün en iddialı ve en kötü parçalarından.

Olgun Şimşek - Ellerim Bomboş: Popstar Alaturka yarışmasına çıkmış ve ilk turlarda eleneceği belli olan bir yağız anadolu delikanlısı gibi söylemiş parçayı. Arabesk yorumun bütün kötü trikleriyle bezenmiş bu parçası kötü, gayet kötü.

Oya Başar - Dom Dom Kurşunu: Böyle iddialı bir türlü ancak bu kadar düz ve ruhsuz söylenebilirdi. Müzikal altyapıda bir modern hava estirmeye çalışmışlarsa da bütün albümde olduğu gibi, bu parçada da altyapı o kadar kötü ki... Sevtap Parman, Que Sera Sera'ya ne kadar yabancıysa, Oya Başar da Dom Dom Kurşunu'na o kadar yabancı.

Özgü Namal - Saoroma: Eğer şarkı sırasında kendisinin sesini duysaydım bir şeyler söyleyebilirdim, yorumu hakkında. Bir albümde yer almak için meşhur olmak yanında en azından sesini duyurabilecek bir ses gücü gerektiğini biri bu kıza söylemeli.

Şebnem Sönmez - Yovano Yovanke: Yorumu hiç fena değil. En azından içten bir söyleyişi var. Zorlanmadan sonuna kadar dinleyebildiğim parçalardan biri oldu.

Sezen Aksu - Eğreti Gelin: Sezen Aksu'dan beklendiği gibi iyi ve ruh dolu bir söyleyiş. Ama kendisiyle özdeşleşmiş artikülasyon sorununu bir de burda eklemek lazım.

Suzan Kardeş - Gelem Gelem: Bir yaz kampında, manitayla birlikte vasat bir canlı müziği arkada, konuşmamızı engellemecek şekilde elbette, isteseydim. bu parça gayet uygun olabilirdi. Ama bir albümde hiç istemiyorum.

Suzan Kardeş - Manitayla deminki modumuzdan sonra canlı müziği yapan "Haydi biraz hareketlenelim mi, ne dersiniz?" dedikten sonra bu şarkıyı söylüyor olsaydı hesabı istemek için saniyenin yüzde ikisi kadar bile zaman kaybetmezdim. Kötü bir müzik, kötü sözler.

Yasemin Yalçın - Taht Kurmuşsun Kalbime: Erkin Koray'ın müziğimize armağanı (biraz da kazığı diyelim biz ona) olan elektro bağlamanın etkisiyle "ne oluyor!" diye beni yerimden zıplatıp, bana "Acaba otostop çektim de, bir kamyonun içinde miyim?" diye bir iki saniye düşündürdükten sonra evde olduğumu farkedip şoku atlattıktan sonra, bu parçayı söyleyen Yasemin Yalçın mı yoksa meşhur tiplemesi Ali Can mı diye düşünüp durdum, hala da düşünüyorum evet.

Yılmaz Erdoğan - Telli Turnam: Gereksiz parlatmalar yapmadan, parçanın istediğini vererek yapılmış bir yorum. Sesindeki ajit-prop tarz bizi bazen onur Akın ve Yavuz Bingöl arasında gidip getirse de, dinlenebilen bir parça.

MOTORSİKLET KULLANIRKEN KASK TAKMAMAK

2009-08-27T12:42:00.002+03:00

Bunun en büyük sebebi, motorsiklet kullanırken kask takmanın sadece kaza anında işe yarayacağının düşünülmesi gibi bir önyargıdır.

1. Motorsiklet kullanırken rüzgara direk maruz kalırsınız ve kask takmazsanız gözlerinizi kısmak zorunda kalacağınızdan bariz bir görüş kaybınız olur. hem dışarıdan gelecek tehlikelere, hem de etraftaki manzaradan maruz kalmanıza sebep olur. araba kullanırken yağmur yağdığında silecek çalıştırmadığınızı düşünün.

2. Kask takmazsanız, gözünüzü ve yüzünüzü dış etkilere direk maruz bırakırsınız. Bu, havada (çoğu insanın araba kullandığı için farkedemediği) çok miktarda bulunan kum, ağaçlardan düşen yaprak, küçük ağaç parçaları, kamyonların döktüğü kum ve taşlar ve bir arabadan atılmış yanık sigara olabilir (bu gerçekten çok fazla oluyor ve 2 kere üstüme gelmişliği vardır). Böyle bir durumla karşılaşmamanızı ümidederim, bırakın çok yüksek hızları, 80 gibi bir hızla giderken gözünüze giren bir çöp, yüzünüze çarpan bir yaprak yaralanmanıza sebep olacağı gibi, kaza yapmanıza sebebiyet verebilir.

3. Rüzgarın bir ikinci etkisi olarak, yüz felci, kask takmayanlarda daha çok görülmektedir.

4. Dışarının gürültüsüne rüzgarın da gürültüsü eklenerek, gürültüye bağlı sağırlık ve orta kulak iltihabı gibi hastalıklara yol açabilir (böyle deyince pek az bir ihtimalmiş gibi görülüyor olsa da yüksek ihtimal).

Buraya kadar daha kaza olmadan kaskın neden gerekli olduğunu aklıma geldiğince yazdım şimdi bir iki ufak şey kaza durumu için ekleyeyim.

5. Artçılar için (motor sürücüsünün arkasında oturanlar): Motorsiklette artçıların ölme oranı daha fazladır. bir kaza anında motorsiklet sürücüsü gidona tutunduğu için, motorsikletten fırlama ihtimali artçıya göre daha azdır. En ufak bir kazada artçı motordan ayrılıp düşecektir ama sürücü gidona tutunarak kurtulabilir.

6. Nerede olduğunu hatırlamadığım bir istatisliğe göre motorsiklet kazalarının %70'i 3000m. içersinde olmaktadır. Bu, adam gibi motorsiklet kullanan motorsikletçilerin, "bakkala giderken bile kask takacaksın!" mottosunun hiç de sebepsiz olmadığını gösteriyor. 3000m. hakikaten çok kısa bir mesafedir.

7. Herhangi bir düşme halinde genellikle ilk olarak kafamız darbe alır. 2 metre yukarıya sıçradıktan sonra, 50 kiloluk bir insanın 500 kiloya yaklaşan basıncını yerde kasksız bir kafayla karşılamayı gerçekten istemezsiniz.

Şimdilik motorsiklette kask kullanılmaması sonucu olabilecek şeyler hakkında yazabileceklerimi, kasksız motor kullandığı zaman görüntülenen Arto'nun kendisinden hiç beklenmeyecek bir seviyede verdiği cevapla bitirmek istiyorum.

Gazeteci: Arto Bey, kask takmamışsınız?

Arto: Kaz kafalıyım da ondan.

CİMRİ İLE TUTUMLU ARASINDAKİ FARK

2009-08-19T17:56:00.002+03:00

Cimri kişi ile tutumlu kişi arasındaki farkı gayet iyi bilir ya da hissederiz. Ama bir anda sorulduğunda arasındaki farkı açıklamakta zorlanırız. Bunun bence en büyük sebebi, tutumlu ile cimri arasındaki farkın "harcama" şekillerinde değil, "elde etmeye" bakış açısındaki fark oluşudur. Cimri ile tutumlunun arasındaki harcama farkını yaratan şey elde etmedeki güdülerinin farkıdır.

Cimri için, sahip olduğu şeyin niteliği(muhteviyatı) değil niceliği(mi ktarı) önemlidir. Cimrinin "neyi" biriktirdiği, bir süre sonra önemini yitirir ve "ne kadar" olduğu önem arzeder. Hayatında bir çöplük yaratır ve bu çöplük bir süre sonra zihninde de oluşur. Ama konuyu dağıtmadan zihin ile ilgili bölümü bir başka yazıya erteleyelim.

Tutumlu kişiyi düşündüğümüzde tutmak kelimesinden türediğini düşünerek "her şeyi tutan" gibi bir şey çağrıştırsa da burada asıl ifade edilmek istenen, bilinçli kontroldür. Tutumlu osmanlıca, muktesid demektir ve "iktisat yapan" demektir. çok benzeyen ikinci bir kelime ise muktesir ise kanaatkar demektir. Bu bakış açısıyla tutumlu demek, tutan değil, belli bir tutum içerisinde, belli bir bilinçli tutumla bakış açısı geliştiren kişinin özelliği olarak karşımıza çıkıyor.

Tutumlu ya da cimri olmanın harcama değil, alma şekli ile ilgili olduğunu söylemiştim: Tutumlu toktur, cimri ise obur. Cimri sürekli alır, işine yarasın ya da yaramasın her şeyin sahibi olmak ister. Alışveriş delilerinin tipik özelliği hep almaları ancak hiç elden çıkartmamalarıdır. Tutumlu kişi ise alırken, sanıldığının aksine çok daha rahattır ve defalarca düşünmez zira neyi istediğininn ya da neye ihtiyaç duyduğunun gayet iyi bilincindedir. Hiçbir şeyi kovalamaz, o sadece uygun anı kollar ve bu özelliği sayesinde gereksiz enerji harcamayarak her anlamda sağlıklı yaşar.

Tutumlu, cimri gibi, insanlara borç vermekten, dostlarına yemekler ısmarlamaktan, içilen çayın parasını ödemekten hiç çekinmez. Hatta, dostlarının acil ihtiyaç durumlarını o kadar önemser ve doğal algılar ki her zaman kenarda bu zor zamanlar için bir miktar saklar.

Cimri, her zaman yoksuldur. Varlık içinde yokluk tam bu kişiler için söylenmiş bir sözdür ve kendilerinden başka hiçbir müsebbip yoktur. Çevrelerine karşı ciddi güvensizlik duyarlar, varlıklarını bağladıkları miktarlar için çevredeki herkes ve her sosyalleşme uğraşı bir tehdittir ve bu yüzden asosyal ve ketum olurlar.

Cimrinin karşılığı, cömert değil, tutumludur. Kişi ancak tutumlu olduğu zaman cömert sayılabilir. Cömertlik ile savurganlık karıştırılır çünkü savurganlıkta, tutumluluktaki bilinç eksiktir her zaman. Halihazırda parası olduğu halde harcama yapana değil, kısıtlı imkanları olduğu halde harcama yapabilen kişiye cömert derim. Demek ki, cömertlik bir erdem değil, tutumlu olma erdeminin sonuçlarından biridir.

Cimri, elindekinin sahibi olduğunu sanır, tutumlu ise hiçbir şeye sonsuza kadar sahip olunamayacağını bilir. Bu yüzden, tutumlu kişi elindekiyle her zaman çok daha iyi vakit geçirir. Zengin bir cimriye nazaran çok fakir bir tutumlunun, her zaman daha mutlu bir hayat sürmesini sağlayan sebep budur. Çok kazanmadıkları halde evinde her zaman dostlarını, misafirlerini barındırabilen, onları doyurabilen, çok coçuklu ve içinde kimsenin açlıktan ölmediği evleri düşünün, mutlaka çevrenizde böyleleri vardır. Böyle bir yaşam sadece erdemle mümkün olabilir.

Tutumluluk zeka, cimrilik korku; tutumluluk neşe, cimrilik asık surat; tutumluluk umut, cimrilik mutsuzluk getirir.

Kral olup dilenci gibi yaşamaktansa, dilenci olup kral gibi yaşamayı tercih ederim ve bunu sadece tutumlu olarak başarabilirim.

Olayın Kendisi Kutlamaysa Törene Gerek Yoktur

2009-08-06T01:25:00.002+03:00

hemen bir iki örnekle açıklayalım... şunu unutmamak gerekir ki şahsen bu törenlere karşı değilim... yapılabilir, eğlencelidir de.. ama sadece eğlencelidir... bu törenlerin aslında bir şeyler gizleyen yapısını görmezden gelme lüksünü vermez bize... bilelim, öğrenelim...

evlilik törenleri ve kutlamaları: eğer evliliğin kendisi bir kutlamaysa neden törenler yapılıyor, tüm aile ve arkadaş fertlerinin çağırıldığı kutlamalar düzenleniyor.. "yahu biz aşkımızı pekiştiriyoruz, size ne oluyor?" demez mi adam? ama yok kutlamalar yapılıyor herkes çıkıyor göbek atıyor, ya da şatafatlı bir gösteri haline geliyor olay. neden? çünkü evlilik doğal bir şey değil... doğal olmadığı için de sorunlu olması zorunlu. evlenme bizim bulduğumuz ve organize ettiğimiz, mülkiyet kavramının bir ileri aşaması "insana sahip olmak" hem de bunu belediye ve devlet nezaretinde yapmak. eğer evlilik töreni gelin ve damat için olsaydı muhtemelen onlar için, onlar onuruna yapılan bu tören hiçbir evli kadın ve erkeğin aklından çıkmazdı ama biz bir kere bile "hayatımda en eğlendiğim gün, evlendiğim gün, hiç unutmuyorum o günü." diyen birine rastlamayız. bunun yanında gerçekten seven çiftler vardır... onlar evlilik yapacakları zaman kutlamaları geçiştirirler, kasmazlar ve rahat bir şekilde atlatırlar... çünkü sevgi vardır zaten bundan güzel kutlama mı olur?

doğum günü kutlamaları : hayatla barışık; kendini olumlamış; öyle arkadaşlarım var mı, allahım yoksa ben yalnız mıyım triplerinde dolaşmayan ne kadar insan varsa, doğum günü kutlamalarından kaçınırlar. çünkü onlar için doğulan gün değil, yaşanan her gün ayrı bir değerdir. yaşamında bir sorun yok ki, doğduğun gün, tüm geçirdiğin günlerin acısını çıkarırcasına eğlenesin, çevrene kaprisler yapasın, hediyelere boğulasın. ha doğum günü olmuş ha 26 haziran 008 olmuş.. ne farkeder... önemli olan sensindir, arkadaşlarınla irtibatındır, dünyaya kattıklarındır... arkadaşların seni seviyorsa, sen dünyayı ve dünya seni seviyorsa yaşadığın her gün armağandır. ama tam tersiysen rahatlamak isteyeceksin, en azından bir gün bütün bunları yaşamış (yapay da olsa) olmayı arzulayacaksın ve harika bir doğum günü partisi düzenleyeceksin... herkes senin için gelecek, sana hediyeler verecek.... canım egom, güzel egom... ama bu arada ölüme bir adım daha yaklaştın... bundan sözeden yok maşallah... her günün kıymetini bil diye bir doğum günü mesajı versem sana, "beni ölümle tehdit ediyor" diye polise gidersin...

yılbaşı kutlamaları: güle güle geçmiş yıl hoşgeldin yeni yıl... yepyeniyiz artık hepimiz, genceciğiz.. bütün acılarımız dertlerimiz geçen yılda kaldı, artık sıfırlandık. yepyeni bir sayfa açtık, rahatlayalım... yok ya! dünyaca ölüyoruz lan!!! dünya da yaşlanıyor, biz de, zaman geçiyor, geçen yıl neler yaptın bunun muhasebesini yapan var mı? yok.. bu muhasebeyi yapanlar için de yılın başı olmuş, kıçı olmuş önemi yoktur zaten.

çok iddialıyım, bir yerde bir tören varsa oradan kıllanmak gereklidir. kutlamalar varsa muhakkak bir şeyler gizleniyordur, göz boyanıyordur ve ilgi başka yerlere kayıyordur.

Not: Bu yazıda noktadan sonra büyük harf kullanmamam, bir tür arızadan kaynaklanıyor. İmla yanlışından ziyade olanaksızlıktandır. Bu kötü kullanımdan dolayı özür diliyorum.

OKUR İLE OKUYUCU ARASINDAKİ FARK

2009-07-29T14:58:00.002+03:00

Okuyan kişinin hayatın pratiği üzerine pek bilgisi olamayacağı türünde bir inanç mevcut: Okuyan biri, aşk, iş hayatı, politika, yaşam gibi konulardan konuşmaya ne zaman başlasa, çevredekilerin bunları kitaplardan apartılmış fikirlermiş gibi görme eğilimi var. Elbette sadece okuduklarıyla kendini ön plana çıkartmaya çalışan insanların sayısı, azımsanmayacak kadar çok. Ancak bu tip insanları biraz incelediğinizde, onların sadece belli konularda okumalak yaptığını ve genellikle bilgiyi bir hap gibi veren türde kitaplar seçtiklerini, ve bunu da, özellikle "malumat parlatmak" amacıyla yaptıklarını görmek çok kolaydır.

İşte bu nokta bize, okuyucu ve okur arasındaki farkı gösteriyor.

Okur, okuyandır. Okuyucu, okuma yazma bilir, ve o an bir okuma eylemi içerisindedir.

Okuyucuya boş zamanalarında ne yaptığını sorarsanız, alacağınız cevaplar içinde "kitap okumak" olacaktır. Onun için kitap okumak, ancak, bir boş vakit aktivitesidir. Ama okurdan böyle bir cevap alamazsınız, ona göre, boş vakitlerinde kitap okuduğunu söylemek, boş vakitlerinde banyo yaptığını söylemek kadar abes bir durumdur. Öyle ya, kim "Boş vakitlerimde banyo yapmaktan, temizlenmekten hoşlanırım." der ki. Banyo zaten yapılması gereken, hayatının bir parçası olan aktivitedir.

Tüm bunlara rağmen, okur olan birinin, illa çok kitap okuması gerekmez. Okur olmanın şartları arasında böyle "sayısal" bir değer yoktur. Buradaki ölçü, okunan kitap sayısı değil, hem kitaba hem de okumak eylemine yaklaşım tarzında kendini belli eder. Aynı şekilde, birinin sayı olarak çok kitap okuması da, onun bir okur olduğunu göstermeyebilir.

İşte, toplumumuzun okuyan birinin bir okur mu, yoksa bir okuyucu mu olduğunu ayıramaması bütün mesele. Çevremizde o kadar çok, sadece bir kitabı bitirme sabrını gösterebildiği için kendini okur ilan eden insan var ki, toplum bu iki tipi ayırmakta güçlük çekiyor. Ve işin kötüsü tepkisini, okuma sevgisine gösteriyor.

Okumak, bir okur olmak hiç de kolay bir şey değil, ama bunun zorluğu okurun, bu bir erdemmiş gibi davranması hakkını da vermiyor. Kimse, bir okur olduğu için bir başkasından daha üstün olamaz. Ancak okuyan bir kişi, okuduklarını yaşam pratiği içinde eritir ve hayatın zaten bahşettiği zenginliğe ufak da olsa eklemeler yapabilirse, olaylara farklı pencerelerden bakabilme ihtimali daha fazlalaşır.

Kimse "çok okurum ben" diye övünmesin, kimse de, sırf kendi okumuyor diye okuma eylemini küçümsemesin. insanlar elele tutuşusun, hayat bayram olsun.

Dediğim gibi, okumamak ya da insanın okuma alışkanlığının olmaması bir suç değil. Ama kişinin, sadece kendisi okumayı sevmediği için, okumayı gereksiz olarak düşünmesi, okuyanları "entel-dantel" küçümsemeleriyle yaftalaması ahlaksızca işlenmiş bir suç. Bu, benim, karnıbahar yemekleriyle bir türlü uyuşamadığım için karnıbahar yiyenleri küçümsememe ve hatta, işi karnıbaharın yararlarını inkar etmeye kadar götürmeme benziyor.

Hiçkimse karnıbahar yemek zorunda değil, ama ister yeyin, ister yemeyin, karnıbaharın vitamin oranı değişmez.

TUTKU ve ARZU ARASINDAKİ FARK

2009-07-28T09:10:00.000+03:00

tutku, iyi olamaz. iyi olan arzudur ve arzuyla tutkunun beslendikleri kökler apayrıdır... arzu azimden, tutku ise hırstan beslenir. arzu edilene giden yolda istek, kendi başına bir oluş belirtir, dolayısıyla kendi başına bir olaydır ve her olayın kendine has durumları, tatları zevkleri olumlu ve olumsuz etkileri olur... arzuda bir hedef yoktur demek istemiyorum. arzudaki hedef bir saplantı değildir ulaşılsa iyi olur, ama ulaşılmazsa yıkım olmaz.

tutku çok farklı bir şekilde çalışır.. tutkuda hedefle başlangıç noktası arasındaki sürecin yani 'yol'un hiçbir önemi yoktur. hedefe kitlenmiş bir füze gibi, önüne gelen herşeyi ortadan kaldırır... yürünen yol, ancak bir araçtır daha ötesi olamaz ve dolayısıyla yolda karşılaşılan ve engel oluşturan etmenler erdemli olsa da görmezden gelinir ya da hırsın etkisiyle farkedilemez. tutkuyla bir hedefe giden insanların o hedefe sık sık ulaştıkları görülmüştür ve bu genel olarak “başarı” kavramıyla açıklanmıştır. oysa tutkuların esiri olarak ulaşılan noktada kişiyi her zaman bir boşluk duygusu beklemektedir. kişi hedefindeyken yani çoğu kişinin “başarı” dediği noktadayken arkasına dönüp baktığında bir anda hayatın ne kadar boş olduğunu farkeder. geç kalmış bir sorgulama başlar ve ona o dakikaya kadar destek vermiş egosunun yıkımına uğrar. “herşeyim var, ama niye mutlu değilim, çevremde neden arkadaşlarım, dostlarım yok?” diye sorar. kişiyi ciddi bir yıkım bekler.

arzuya giden yolda kişi yolun tadını çıkartır. önemli bir farkındalık yaşar ve yolun da kendine has dersleri olduğunu farkeder. bu noktada tutkudaki gibi bir durum ortaya çıkmaz. arzuda “yol” önemli olduğundan ilerleme sürekli durur, uzun bir sürece gereksinim duyar. yavaş ama gerçek bir ilerleme vardır. bu süreç o kadar yavaş işler ki hedefe varılamayabilir (ama hedef nedir ki?) ve kişi toplum tarafından “başarısız” olarak görülebilir. oysa bu başarısız(!) kişi stoa'nın yaptığı şu bilge tanımına uyar: bilge kişi, cüce gibi kısa boylu da olsa kendinden nefret etmez, ama yine de uzun boylu biri olmayı arzular.

arzulamadığımız bir şeyi elde edemezsek öfkelenmeyiz. ama tutku haline getirdiğimiz bir şeyi elde edemezsek öfke bizi sarar. zira tutkunun yakıtı olan ego, o şeyi elde etmenin bizim en doğal hakkımız olduğunu sürekli hatırlatacaktır.

gurur ile onurun birbirine karıştırılması gibi, tutku da, arzu ile karıştırılır: bazı tutkulu insanların tutkularına giderken insanlar için olumlu sonuçlara ulaşması sonucu, tutkunun olumlu olduğunu söyleyenler olsa da, biz, bir şeyin olumlu sonuçlar doğursa bile bu kendisinin olumlu bir duygu olduğunu göstermez, fikrine katılıyoruz.

20 Yaş Şiirleri: III.

2009-07-23T16:02:00.002+03:00

İLK ŞİİR

Dün ilk şiirimi yazdım.

İlk, dün şiir yazdım.

Şiir yazdım dün, ilk.

Dün, ilk şiirimi okudum,

Dünde kaldı okuduklarım.

Okudum da, başucuma koydum.

Bütün ruhum, parıltılarım,

Yaklaşma bana, parıltıya doydum.

20 Yaş Şiirleri: II.

2009-07-20T15:00:00.003+03:00

...

Öpüşürken ağzına üflediğim nefesimi geri alıyorum senden.

Güzel bir günde görmüştüm seni

Güzel günlere yaraşırmış, güzel şeyler.

Oysa, o pişmanlığın aynasından bakan gözlerimizi

En narin çağında, bir çiçeği koklar gibi kokladık.

Ve öteye düşen top atışıydı sessizliğimiz.

Kuşkuluyduk, kibirli...

Bir Ece Ayhan şiirinde selamladım seni,

Sadi'nin hikayelerinde buldum.

Mutlaktın: Avucumun içi gibi bildim nefesini.

Ellerine bıraktığım ellerimi geri alıyorum senden,

Fırtınaları bırakıyorum yerine.

İnsaflı adamımdır az çok.

Korkmuş bir köpeğin tıslayışını getiriyorum sana.

Kursağında söyleyeceğin tek kelime kalmasın,

Onları da alıyorum.

Seni bırakıyorum sana.

İncecik, kupkuru kaldın bak yine.

Kendimi geri alıyorum senden.

Kasvetli bir yanlızlık bıraktım onun yerine.

20 Yaş Şiirleri: I

2009-07-19T16:17:00.001+03:00

ÖTE

Tutsak ışık,

Hikayesi olan bulut.

Gökyüzünün mavi-ötesi fırtınası ve

Belleğimdeki saniyendi ağıt.

Kurbanı olmayan düşman

tam da bu vakitler sana yaraşırdı.

Mutlak olandan beş kere döndün,

Yine de varamadın özüne.

Eskiden Tuana'ydın görüyor musun?

Şimdi kalemimin ahşabı...

Senden öteye geçtim,

Her geriye dönüşümde.

ÖZÜR ARSIZLIĞI

2009-07-06T12:28:00.003+03:00

önce özür dilemenin bir erdem, bir büyüklük olduğu öğretildi... doğrudur...

iş bu ki, artık biz götünden anladık bu mevzu'u. özür dilemenin erdemi, kabahat işlediğimizde onun farkına varmaktan geçer önce... bu bile başlı başına bir erdemken, bir de kabahat işlediğimizi tüm komplekslerimizi ve egomuzu iterek karşıdakine söyleyerek özür dileriz/dilemeliyiz. bu ise özür dilemenin büyüklüğüdür.

yoksa özür müessesesi, bize istediğimiz her boku yeme hakkını vermez. ben kabahatimi işleyeyim, sonra nasılsa özürümü de dilerim demek, arsızlığa giriyor... insanları yüzsüzleştirip, onursun, omursuz, omurgasız bir hale getiriyor...

ey ota boka özür dileyen... bu özrün şimdi benim için makbul mü oldu?

bu durum, cep telefonları çıktı çıkalı insanların buluşmalara geç gelmeyi kendilerinde hak olarak görmeye başlamasına benziyor... "abi 30 dakika gecikeceğim". yuh be canım... e dikiliyorum ben burada...

sik belamı, sıç ağzıma her fırsat bulduğunda, sonra serzenişte bulununca da "e abicim özür diledim ya işte, ne uzatıyorsun!" diye bir de üste çık. kafa göz dalarım ben sana... sonra çıktığımız mahkeme de seni haklı bulur "özür dilemesine rağmen saldırgan tavır sergilenmiş" diye...

olmaz, olamaz, olmamalı... özür arsızlığı yaparak suçlarını örtmemeli insanlar. özür dilemeyi de kirletmemeli.

Manita Kontrol Listesi (Checklist)

2009-07-03T22:11:00.005+03:00

geçen gün elime kalem kağıdı alınca ortaya çıkmış bir liste. şahsi kanaatim bu listedeki en az 5 maddeye sahip manitadan uzak durulması gerektiği yönünde. işbu belgenin bilimselliği, ufoların bilimselliği kadar bilimsel ve tartışmalı ve elbette ki, benim salak hayatımın perpektifi kadar.

şöyle bir bakıyorum da, ben de zaman zaman bunları yapmışım ya da yapmaktayım. hepimiz insanız tabii. ancak bunlara dikkat etme hakkımız her zaman saklı.

1. ev taşıma, işten ayrılma gibi, gündelik, kısa vadeli sorunlarla ilgili bıraksan, bütün gün konuşabilecekler

2. kendisi, sana olan duygularını süsleyerek ya da bir gizem havası içinde saklayan; ama diğer yandan senin duygularını, ısrarla öğrenmek isteyenler, öğrendiklerinde çok mutlu olanlar.

3."ilişkide güven" kavramını gerekli gereksiz övüp, sürekli gündeme getirenler.

4. "egom yoktur." lafını ağzından düşürmeyenler.

5. ukalalıkla özgüveni birbirine karıştırdığı için ukala olduğu söylendiğinde "ne alakası var canım." dese de, içten içe gurur duyanlar.

6. olgun bir yaşta olmalarına rağmen, iş arkadaşlarına küsenler.

7. yerinde kullanılsa da, argo ve küfürlü laflara tavizsiz bir inatla karşı olanlar.

8. seksi ilişkinin içersindeki bir parça olarak değil, karşı tarafa bir taviz, hediye ya da kazanılması gereken bir ödül olarak sunanlar.

9. çevreye karşı imajı (onlar ne der acaba?), ilişkinin kendisinden daha çok önemseyenler.

10. henüz iki insan birbirinden hoşlanma evresindeyken, ilişkinin bitişini kafaya takıp "ya biterse..." ile başlayan düşünceler ve cümleler kurgulayanlar.

11. kıskanılmayı isteyenler. maço tavırlar sergilenmemesini, ona değer verilmediğine yoranlar ve kıskanmayı sevginin bir göstergesi, bir ölçüsü sananlar.

12. çok istediği belli olduğu halde zamana ihtiyacı olduğunu söyleyerek sevişmekten kaçınan "garanticiler".

13. olgun bir yaşta olduğu halde "ben hiç aşık olmadım." diyenler.

14. gururlu olanlar. gurur ile onuru aynı şey sananlar.

15. sinirlendirildiğinde hızla değişen ve karşısındakinin kişiliğiyle ilgili ithamlarda bulunabilecek kadar ileri gidebilenler.

16. "ben sana göre değilim." diyebilecek kadar, sizin yerinize karar verme hakkını kendinde görebilenler.

17. hızlı bir mutluluk arayışı içinde olanlar. daha ikinci günden "beni mutlu edebilecek misin?" türünde sorular sorup, araştırma yapanlar.

18. kendisinden hoşlanan insanlardan bahsedenler. beğenilen biri olduğunu sürekli vurgulayanlar.

19. açık ve samimi olduğunu söylemeyi, böyle olduğunu göstermekten daha çok önemseyenler.

20. gerçeklerle değil, söylediklerinizle ilgilenenler. "sen böyle bir adam mısın gerçekten?" diye sorup, öyle biri olduğunuzu göstermenin süreç gerektiğinin farkına varamamış sabırsızlar.

21. özür arsızları. (özür arsızlığı yine benim bir taraflarımdan uydurduğum terim olmakla birlikte bilahare anlatılacaktır. Takip ediniz.)

22. zeka yarışına girenler.

23. "ben birinin bana olan ilgisini hiç farketmiyorum gerçekten. hep başıma geldikten sonra anlar, şok olurum." diyenler.

24. geçerli bir sebebi (ailevi vs.) olmadığı halde sevişirken vücudunda iz olmasından korkanlar.

25. olmadık zamanlarda ve sürekli olarak "bana güzel bir şey söyle." türünde övücü sözler talep edenler.

Bağlılık ve Doğruluk

2009-04-30T16:57:00.001+03:00

Bir fikri savunmak ve onun ardından gitmek, belki de, insanoğlunun en önemli haklarından biri. Bir fikre sahip olup, o yönde giden birini ayıplamaksa, bir insanın yapabileceği en saçma şeydir, herhalde.

Aynı zamanda, bir fikri savunmak, sorumluluktur. Savunduğumuzu ifşa ettiğimiz o fikrin doğal olarak temsilcisi olur, o fikri, özellikle ilk kez sizin aracılığınızla tanıyan insanların "ilk intibaı" olursunuz. Hangi "-izm" ya da hayat görüşüne üye ya da sempatizan olursanız olun, insanların karşısına artık Ali ya da Ayşe olarak değil, savunduğunuz ya da takipçisi olduğunuz fikrin vitrini sıfatıyla çıkarsınız. Bu, o konuyla ilgili konuşmanızda da, yazmanızda da böyle olur.

Savunduğu fikrin, bilgisiz ve hatta bilgisizliğinde ısrarcı; iyi iletişim kuramayan; başka insanların ne söylediğini umursamayan; ben yaptım oldu egosuyla dolup taştığı bir vitrinde sunulmasını isteyenler parmak kaldırsın. Aklı başında herhangi biri yukarda saydığım bu kötü özelliklerden bırakın hepsine birine bile sahip olsa, düzeltmek için kolları sıvayacaktır.

Ama önümüzde bir engel duruyor olabilir: Bağlılık. Olur ya, bağlılığımız, doğruların üzerine çıkabilir, doğruluk bilincimizi ya da erdemlerimizi bastırabilir.

Kendimden bir örnekle devam edeyim: Bilen arkadaşlarım vardır, Nazım Hikmet'i çok severim. Facebook'ta Nazım Hikmet'le ilgili hazırladığım bir videoyu paylaşmak istedim. Video'nun tanıtım yazısında, Nazım Hikmet'in Vatan Haini adlı şiirindeki "Nazım Hikmet vatan hainliğine devam ediyor hala." dizesini kullandım. Fakat, Nazım Hikmet'i en az benim kadar seven bir arkadaşım bu dizeyi "Nazım Hikmet vatan hainline devam ediyo hala." diye yazdığımı farkederek videoya yorum yaparken beni uyardı.

Gerek sinirin gerek ise, Nazım Hikmet'e bağlılığımın, doğru olan bu yorumu bastırmasının etkisiyle, arkadaşımın Nazım Hikmet'i sevdiğini unutarak, onun şahsına saldırdığını düşündüm ve amacımın Türkçe öğretmek olmadığını, Nazım'la ilgili bir video olduğunu belirten bir cevap döşendim. Öyle ya, önemli olan, Nazım'ın mesajını iletmek ve onu bir kez daha insanlara hatırlatmaktı.

Arkadaşım bana, Nazım Hikmet'i kendisinin de çok sevdiğini söyleyen bir başlangıç yaparak, onun gibi, Türkiye'nin savunucusu olan ve bu uğurda ağır bedeller ödemiş bir şairi insanlara sunarken çok değer verdiği ülkesinin en önemli öğelerinden biri olan anadiline sahip çıkmanın doğru olacağı şeklinde bir cevap verdi.

Evet, haklıydı. Bütün bu mesajlaşmalar herkesin okuduğu bir yerde olduğu için utanıyor ve kendi kendime kızıyordum. Ama ok yaydan çıkmıştı bir kere... Karşımdaki argüman o kadar güçlüydü ki, cevap da vermezdim. En iyi yol şuydu: Benimki de dahil tüm yorumları silmek.

Bağlılığım, doğru olanları görmemi engellemişti... Bağlılık neye olursa olsun, yobazca olabiliyordu...

Anlattıklarımda ve yazdıklarımda doğruları bulup, üzerinde düşünen ve bu satırları okuma zahmetine katlanan herkese sevgilerimle.

Koray ONUR

AYDIN SORUMLULUĞU

2008-08-04T16:23:00.002+03:00

şu sıralar bir yere çıkıp, bu konudan bahsettiğinizde önce küçümsenmeniz, sonra alaya alınmanız işten bile değildir.

aydın olmak, bilgi ve tecrübe işidir. bir şeyi sadece bilmek aydın olmaya yetmez. aynı zamanda tecrübelerle ve hayat bilgeliğiyle, sabırla yoğurulmuş olması gerekir. eğer bir şeyi sadece biliyorsanız o entellektüel olmaktır ama aydın olmak, illa entelektüel bir altyapı gerektirmez. sabırla, hayatla yoğrulmuş bilgiyi, insanlarla iyi ve güzele yöneltmek için paylaşmaktan imtina etmemektir.

aydın kişi yorulmamalıdır... insanların içine karışıp aynı şeyleri sık sık tekrar etmekten yorulmamalıdır. inandığını savunmak için çabalamalı ve aşağılamalara, hor görmelere karşı dirençli olmalıdır. söylediklerine katılacaklar olduğu gibi katılmayanlar olacağını da unutmamalıdır ve onların saldırılarıyla hemen yılmamalıdır.

kendisi, başkalarını kesinlikle hor görmemelidir, bilgisizliğin halledilebilecek bir şey olduğunu aklından çıkartmayıp, kendi bilgisinin sadece kendinden az şey bilenlerden fazla olduğunu, ama kendinden daha bilgili birinden daha bilgisiz olduğunu kendine hep hatırlatmalıdır.

söylemek istediğini söylemeli, ama bunun tek doğru olabileceği yanılgısına kapılmamalıdır.

sürekli çalışmalıdır. bir aydının çalışması, halkına bir lütuf değil, mecburiyetidir: bıkmadan yazmalı, fikir üretmelidir. eğer aydın aydın olduysa, bir kişi onun yerine aydın olamadığı içindir.

kendini bir gurubun içinde, belli bir çevrede görmeye alışmamalıdır. aydın, aydınlık dağıtır. eğer biri bir ışık kaynağıysa başka bir ışık kaynağının yanına koyulmaz, onu alıp bir başka odayı aydınlatması için başka yere taşırlar. büyün ışığın bir yerde toplanması gibi bir şey düşünülemez. sürekli aynı insanlarla irtibat kurmak, aynı ortamlarda vakit geçirmek aydınların birbirlerinden başka kimseyle kaynaşamamasına sebep olur.

aydın ülkesinin her türlü gelişiminden sorumludur. mevcut durumda, her türlü düşmüşlüğünden de sorumludur. halk kötü haldeyse, aydın, "onların suçu" deme lüksüne sahip değildir.

SES

2008-07-28T13:35:00.003+03:00

önemlidir. herhangi bir ses, bir enerjinin açığa çıkışının göstergesidir. bir çocuk sessizse (burada kastediler sukunet anlamındaki sessizlik değil) muhakkak bir terslik vardır. işi enerjiyle olan dövüş sanatları ustalarını gözlemleyin, sesi ne kadar aktif olarak kullanırlar (burada da kastedilen anıranlar değil elbette).

doğa, sadece sessiz düşünülemez. bir ortamda sessizlik varsa hemen rahatsız olur ve bunu bozmak isteriz.sesin yoksunluğu sessizliktir ama sukunet değildir. sukunet, sakin olma halidir ve başka başlığın konusu olabilir ancak. ses o kadar önemlidir ki, sessizlik dahi bundan payını alır. osho, müziğin sesler arasındaki sessizlikler olduğunu söylerken biraz da bunu kastediyordu. gerçek sesi duyabilenler için sessizlik diye bir şey olmadığından, bilgeler, ortalama insanlar gibi sessizlikten rahatsız olmazlar. onlara göre sessiz kalmak önemlidir çünkü, ses önemlidir. sessiz kalmak, ses gibi bir şeyi boşa harcamamaktır. dolayısıyla sessizlik aktif bir süreçtir.

kelimeler, anlatmak istediğimiz şeyin enerjisini ifade etmenin bir aracıdır. onlar da enerjinin sese dönüşmüş şeklidir. bir şekil olarak önemsiz, altında yatan sebep itibarıyla çok çok önemlidir. artık mistik unsurların görmezden gelindiği modern dünyamızda dahi, örneğin, bir insana verilen ismin onun karakterini belirlediğine dair inanç oldukça yaygındır.

Şuan Okuduğum Kitaplar

2008-06-30T14:53:00.002+03:00

Tüm Çağların Gizli Öğretileri - Manly P. Hall
Son Şeyler Ülkesinde - Paul Auster
Fütursuz Oyunculuk, Oyunculukta İşçilik Süreci - Eric Morris
İnsan ve Sembolleri - C. G. Jung
Kadim Bilimler ve Bazı Modern Yanılgılar - Rene Guenon

ERKEKTEKİ FETİH ARZUSU

2007-08-31T15:13:00.000+03:00

aslında bilinçli veya bilinçsiz birçok kadının karşı koyduğu fakat kadının gözünde çekicilik sağlayan bir, erkeğe has özellik...

neden şöyle bir manzara çok alışılmıştır?: kadın, iyi bir eşe/sevgiliye sahiptir, partneri onu her zaman hoş tutar,sadıktır, düzenli ve hoş bir seks hayatları vardır, ilişkileri de düzgündür. ama bir gün zıptıkçının biri çıkagelir ve kadın tepetaklak olur. tutulmuştur o hergeleye. hiçbir işte doğru dürüst tutunamamış, yakışıklı olmayan, güven telkin etmeyen biridir bu zıptıkçı... birincisine bakıldığında bu ikincinin neresi çekicidir?

kadın, fetih arzulayan yaradılışta değildir. kadın, kalbinin boşluğunu tatlı tatlı dolduracak bir duygu ister. o duyguyu bulduğunda da bırakmak istemez. yaşamının sonuna dek o duyguya sadık kalabilir.

erkekse, elde ettiğiyle yetinmeyi çok daha az bilen bir varlık. sebebini açıklamakta zorlandığım bir fetih arzusuyla doludur. bu sadece seksle ilgili bir durum olmasa da, yine de erkekte sanki spermlerini ne kadar çok dişiye gönderebilirse soyunun devamını o kadar sağlayabilecekmiş gibi bir hava da yok değildir.

kadınlar aşağılar bu durumu... ama çekici de gelir. zira kadında da, "kimsenin kendine sadık kılamadığı bu adamı, ben sadık kılabilirim. işte, budur benim hemcinslerime üstün olduğum nokta." düşüncesi harekete geçecektir.

ama bir süre sonra, kadın (artık kadınlığına mı yeniliyor diyelim) erkeğe bağlanır. erkek onda tüm kötü huylarına rağmen bir tutkuya dönüşür.

erkeğin fetih duygusu, kadının kadınsı duygularından daha dirayetli çıkmıştır.
erkek, gel der. kadın gelir... tüm dzenli yaşamını mahvetmek pahasına bile olsa(ki ben çok saygı duyuyrum bu kadınlara, çok güçlülerdir aslında onlar), aşkın/sevginin herşeyden daha önemli olduğunu iyibilirler.

erkek hayatı boyunca kadının aşk duygularına teğet geçen bu fetih oyununu oynayacaktır. fakat basitliğinin getirdiği bir şeydir bu. iyi niyetle açılmış bir kapıdan girip de, sonra "işte burayı fetheden fatih beniiimm!" diye anıran sadece erkek basitliğidir. evlenmesi de kar etmez, ciddi bir ilişki yaşaması da...

erkek fetheden hayvandır.

ALGIDA ALIŞMA

2007-08-02T12:23:00.001+03:00

herkesin, bir çok kere başına gelmiş, herhangi bir duyu organına, uyarıcının aynı dozda sürekli olarak verilmesi durumunda vücudun verdiği bir tepkidir. kötü kokan bir yere girdiğimizde önce çok rahatsız olmamız ama bir süre sonra artık farketmememiz; yolda gündüz giderken bir tünele girdiğimizde önce birkaç saniye hiçbir şey göremeyip sonra oradaki karanlığa alışarak görme yetimizi, adeta, tekrar kazanmamız gibi örneklerle açıklanabilir.

tekdüze (monoton) olan her durumda algıda alışma devreye girer, zira tüm duyu organlarının çalışma prensibi, harekete bağlıdır, burada hareket derken, bir titreşimin hareketinden sözetmiyoruz, titreşimin dozundaki alçalma ve yükselmeleri kastediyoruz...

5 duyu organımız dışında beyinsel algılamamız da hareket ister... karşımızda sürekli aynı ses tonu ile konuşup, olayın canlandırmasını sesine hiç yansıtmayan birini bir süre sonra algılamaz hale geliriz. kişinin cümle içinde kurduğu harflerin titreşimleri farklı olsa da beynimiz bu enformasyonu tekdüze algılayarak iter...

makinalarla karşılaştırıldığında bir zayıflıktır bu, zira bir elektrik devresi, içinden geçen akımda en ufak bir değişim olmasa dahi o elektriği kusursuzca iletecek ve çalışacaktır. ama insan için bu geçerli değildir. fakat insanın algıda alışması ve tekdüzeliği algılamaması hayati bir rol oynamakta ve refleks denen şeyin köşe taşlarından birini oluşturmaktadır. ortamdaki değişimi, eğer önce alışmazsa algılayamayan insan, tarihin ilk çağlarından itibaren yokoluşa gidecekti.

insanı kusurların insan yaptığını gösteren çarpıcı bir örnek olması yönünden algıda alışma, bir anıt gibi durmaktadır.

Paylaşım paylaşım diyoruz ama... 1

2006-12-22T11:18:00.000+02:00

Ben şu son dönemde paylaşım olayıyla ilgili bayadır düşünüyorum. İnternet harika bir ortam, yazdıklarımız, çizdiklerimiz, kısacası tüm üretilerimizi burada insanlara gösterme şansı yakalıyoruz... İyi de, ne karşılığı?

Politik görüş ya da hayat görüşü... Her emeğin bir karşılığı vardır... ben şuan bu yazdıklarımı yazarken bir iki tane arkadaşımdan "çok güzel olmuş" lafı alabilmek için mi? öyle olsa onlara maille yollarım ve yorumlarını alırım (zaten genelde de çok güzel olmuş derler).

Buraya yazıyorum çünkü daha çok kitleye ulaşmak istiyorum. Bu internetin dayanılmaz çekiciliği... Ulaşabiliyor muyum? Kesinlikle hayır? en azından burayı okuyan varsa da benim gördüğüm birileri yok?

Neyse konudan sapmayayım. Aslında hiçbir şey, internette olduğu kadar ucuza gitmemekte. Burada Mp3 korsancılığından ya da başka tür teliflerden sözetmiyorum. Bu zaten artık üzerinde tartışılmayacak boyutta geniş kitleler nezdinde kabul gördü. Benim bahsettiğim artık ruh olarak da yaptıklarımızın karşılığını almıyoruz?

Ben daktiloyla dizgisini yaparak 13 yaşında dergi çıkartmış, 50 tane kadar basmış, tanıdıklarıma dağıtmış bir insanım? ama o zaman insanların e-mail kutuları pps dosyalarıyla dolmadığından olacak ki, çok kıymet vermişlerdi? tanıdıklarına okutmuşlardı ve kulaktan kulağa kendi kitlemi oluşturmamı sağlamışlardı.

Çok önemlidir bu? Üşendim ama yazmaya? Sonra devam edeceğim sanırım.

HAYATTAN ÖĞRENDİĞİM BİR ŞEY...

2006-12-08T12:58:00.000+02:00

Bir arkadaşımla msn sohbetinde farkettim bunu... Belki biraz kötümser olacak ama doğruluğuna yürekten inanıyorum: Genelde insanlara, olmadıkları şeyler söylenir.

Gündelik şeylerden sözetmiyorum... daha derin duygulardan sözediyorum... Nietzche farketmişti bunu ve şöyle demişti (tabii ki tam olarak hatırlamıyorm): Biri seni övüyor mu? Bir şeyi yanlış yapıyorsun.

Bu bizi övenlere sırtımızı çevirelim demek değil tabii... Sadece bize güzel bir şey söylenmesinin arkasında, aslında başka söylenmek istenen, kötü, bir mesajın yatıyor olma ihtimali olması kuvvetle muhtemel.

Tersinden gelecek olursak, kötü yönünü söylediğimiz kişilerin bize karşı tavrından kimin değerli, kimin değersiz olduğunu çıkartabilmemiz de mümkün.

Saçmasapan yazıyorum, geçici rahatsızlıktan dolayı özür dilerim...

ARTIK MSN SPACES DA VAR

2005-11-10T11:48:00.000+02:00

BIr yenilik daha...

artik fotolarla vs. bezeli bir koray onur, gereksiz bilgiler bolumune http://korayonur.spaces.live.com/ adresinden ulasabilir, yorumlar yapabilir daha da katilimci olabilirsiniz.. hadi bakayim goreyim hepinizi aslanlarim benim...

20 mart 005 mac Istatislikleri

2005-03-21T11:48:00.000+02:00

Macin Adamlari: Erkan Sever, Ali Altug
Macin en guzel golu: Somer'in faul vurusundan 90'a taktıgı gol.
Macin Hem sisko hem de aptali: Koray Onur
Macin Defansi: Emrah Ozertem.
Macin Liberosu: Koray Onur'un ta kendisi.
Macin kan govdeyi goturen pozisyonu: Erkan ve Koray'ın girdigi mucadelede, erkan'in "nasilsa simdi o da bana girecek, ben soyle bir yukleneyim su bizans kopegine" demesi, bunu yaparken koray'in 3. maci oldugunu ve daha macin basinda bileginin sakatlandigini unutmasi. haliyle koray'i tellere yapistirmasi.
Macin Sasirtani: mac boyunca hic sesinin cikmamasiyla Kalecimiz Suleyman.

Haftaya daha gayretli ve carpisma dolu bir mucadeleye... haftaya macimiz lig tvde canli olarak yayinlanacak ve stadyum programinda tum yonleriyle degerlendirilecek.

20 Subat 005 Mac Istatislikleri

2005-02-21T01:51:00.000+02:00

Macin Adami: Muhtesem kaleci Suleyman.
Macin genc yetenegi: Caner Candarli (son gunlerdeki yukselen grafigi, temizlige ve gizlilige onem vermesiyle goz dolduruyor)
Macin uzaktan sutcusu: Oner
Macin uzaktan sutcusunun sutlarini mutemadiyen iceri alan kalecisi: Can Ertugrul
Macin en icten bagirisi: Erkan Sever'in va$aklarina yedigi toptan sonra hudaya "Aaaaallllllaaaaahhhh!" diye seslenisi.
Macin en bi enteresan diyalogu: Erkan'in va$aklarina yedigi toptan sonra Caner'in "buz koyun, buz!" demesi, koray onur'un "Va$aga buz mu konur?" itirazına karsilik "Ne yani, sistit mi olacak?" diye cevap vermesi.
Macin hurafesi: hali sahada olan her bir rahatsizligin buzla cozulebileceğine dair fitbolcularin yanlis bilgileri (simdi ben hali sahada delirsem, hali sahada delirdi diye buz koyun geçer mi, diyeceksiniz, olur mu oyle sey, olmaz tabii evet.).
Macin siskosu ve aptali (sirasiyla): Koray Onur, Caner Candarli.
Macin engelli olmasina ragmen deli gibi döktüren fitbolcusu: (Bobreklerinde tas olduğu halde sahada aslanlar gibi kapisan cefakar kişi) Ali Gokmen Altug.

Bir dahaki istatisliklerde gorusmek uzere...

Notdis: Yatarak vole vuracak arkadasinin topunu kafayla kesen, faul deyince durmayan, takima nifak sokan, karsi takimin golune husumetle bakan bizden degildir. $uphesiz ahirette onlar icin acitici azap vardir.
img src="http://a5.cpimg.com/image/DB/EE/45306075-2cb8-01E00280-.jpg"

9 Ocak Sehir Tiyatrosu Maci Istatislikleri

2005-01-10T01:47:00.000+02:00

Macin Adami: Erkan Sever
Macin Suskunu: Koray Onur
Macin Konuskan Fitbolcusu: Oner
Macin En Guzel Gollerini Atan Fitbolcu: Cem Karakaya
Mac Ederkene Kendini Pembe Bulutlar Ustunde Hisseden Fitbolcusu: Serhan Arslan
Macin Enteresan Taktikcisi: (Bacagim 4. dakikada sakatlandi, o halde ben forvet oynayacagim arkadas atraktiyonuyla) Naci Tasdogen
Macin Garibani: (Sahadaki Herkesin diline Dusmesiyle) AsIm
Macin En Inatci Fitbol Kisisi: (Ben Forvet Oynayacam banane banane, inadiyla) Gurol
En Iyi Antre: (Kopek Sevinciyle) Caner Candarli
Macin Kurtarisi: Erkan'in alt doksa attigi sert sutu, Kaleci Koray'in inanilmaz bir resfleks ve teknikle cikartmasi.

Radyoculuga Devam

2005-01-07T14:08:00.000+02:00

Arkadaslar bildiginiz gibi bir suredir Dogus Fm'de Biktigimiz Sarkilar adinda bir program yapiyorum.

Simdi bu programa biri daha eklendi. Artik sali gunleri de birlikte olacagiz.

Radyonun yayin yonetmeni ve bir dj arkadasimiz olan Murat'la birlikte bendeniz 3-0 adli bir program yapiyoruz. Sali gunleri 16:00-17:00 arasindaki bu programda biz 3 kisi oturuyoruz, sanattan, toplumdanvs. kendimizce sozediyoruz... Programa mail yoluyla katilmak da mümkün...

Programi dinlemek icin www.dogusfm.com.tr adresini kullanabilirsiniz.

Program Adi: 3-0
Program Günü ve saati: Her Sali 16:00-17:00 arasi

26 aralık Sehir Tiyatrosu Maci Istatislikleri

2004-12-29T16:24:00.000+02:00

Efendim, tekrar bu sahane istatisliklerimizle karsinizdayiz. Yine yilmiyoruz, kimseye aman demiyoruz.

Macin Adami: Emrah Ozertem
Macin Vidi Vidicisi: Koray Onur
Sahanin en $Ik Fitbolcusu: Caner Candarli (Yeni Nike Ayakkabilariyla)
Macin kendinden sozettiren ani: Serdar Orcin'in yeminini bozup, arka arkaya 3 golu yaklasik 4 dakika icinde atmasi.
Macin kendini psikolojik olarak yipratan fitbol insani: Serhan Arslanli (Hem oynayamadim, hem de ota boka konustum demeciyle)
Kendi takiminin koordineli ve organize bir sekilde ustune gittigi zavalli insan: Koray Onur (yapmayin etmeyin su cocuga boyle, turk fitboluna hizmetlerini bir kalemde silmeyin...)

Ayrica macin kendisi en cekismeli maclardan biri olma ozelligiyle mansiyon aldi.

<<<>>> : Dogus Fm'deyim!

2004-12-22T13:42:00.000+02:00

har pazartesi 16-18 arasında Dogus Fm'de Biktigimiz $arkılar adinda bir program yapacagim.

Programda istek parca olayi yok. Ruzgarin estigi yere dogru giden konusmalardansa bol bol var. Bize bay getirmis pop sarkilarinin yaninda asla bikmayacagimiz sarkilar da...

106.5 frekansindan cok saglikli olmasa da dinleyebileceginiz dogus fm'i www.dogusfm.com.tr adresinden gayet saglikli bir sekilde dinlemeniz mumkun... Duyurulur.

tekrar bilgileri vereyim de, kaydirik kuyduruk bir yanlis olmasin:

Programin Gunu ve saati: Pazartesi 16:00-18:00 arasi.
Frekans: 106.5
İnternetten Online yayin: www.dogusfm.com.tr

Istanbul Modern Sanat Muzesi

2004-12-20T13:01:00.000+02:00

Gecen cumartesi Sevinc'le birlikte gezdik burayi. hakikaten türkiye'nin boyle bir muzeye ihtiyacı vardı. Sahane eserlerin oldugu bir muze burasi. Bedri Rahmi'ler, Hikmet onat'lar, Seker Ahmed Ali Pasa'lar, Osman Hamdi Bey'ler, hepsi havada ucusuyor...

Harika bir de fotograf ve video art sergisi barindiriyor muze. Muhakkak gorulmeli.

Dev gibi bir otopark yapmislar. Araba kullanmayi yeni ogrenenler icin Carrefour'un otoparkindan baska bir alternatif daha ortaya cikti, o derece yani. Park sorunu da yok...

Arabasiz da gidilse ulasim gayet kolay.

Harika bir de kafesi var mekanin... Yoruldugunuzda oturun bir cayinizi icin, sigaranizi tellendirin. Cok hos (ama bence fiyatlari yuksek tutulmus) hediyelik ya da ani esyalarindan da alabilirsiniz burada...

Bu muzeye gizmek sadece bir muzeye gitmek degil.. Plastik sanatlarin turkiye'deki gelisimi konusunda bir ilki canli canli gezmek demek.

Diger para babasi ailelere ornek olsun diyorum daha da bir sey demiyorum.

19 aralik sehir tiyatrosu macinin istatislikleri

2004-12-20T01:11:00.000+02:00

Efenim, bu hakli davamizda cesit cesit engellerle karsilasiyoruz. bazi spor yorumcuları olsun, sahanin icinde top kosturan fitbolcular olsun, istatisliklerimize, "kartel medya patronlarinin uydurmalari bunlar!" diyerek golge dusurmek pesinde... ama her daim tarafsizligini ortaya koymus medyamız halkimiza gercekleri aciklamak için bu baskilardan etkilenmemeyi aklina koymustur bir kez.

Turk basini bu gibi provakasyonlardan etkilenmemistir. tarih bunun tek $ahididir... Acin tarihin onunu....

Koray Uzan
(Yuksek Basin-Yayin Kurulu mütevelli Uyesi)

Gelelim istatisliklerimize....

Macin Adami: Koray Onur
Macin (kendi kalesine attigi artistik gollerle) gol krali: Emrah Ozertem
Macin Enteresan Ani: Serdar Orcin'in takim arkadasi Dogan Altinel'e "Topu birak kac abi!" demesi üzerine Dogan'in sadece topu degil, maci da birakmasi...
Macin en yalniz adami: Emrah Ozertem
Macin gay adayi: (Koray Onur'un hayalarina attigi topu direkt olarak hayalarina yemesi atraksiyonuyla) Oner.
Macin basin Dusmani: (saha icinde ve disinda verdigi basin karsiti demeclerle dikkati uzerine cekmesiyle) Dogan Altinel.
Macin Sevineni: (sag dizimle önüme aldim, voleyi caktim sevinciyle) Gurol.
Macin Kredisi: 10 YTL. (konu ile ilgili cabalarindan dolayi Cem Karakaya onur odulu aldi)
Macin vicdansiz serefizleri: Alayi serefsiz bunlarin... Ulen insan takim fotografinda sen yoktun koray, gec sen bir de ben cekeyim der... ne sisko, adi adamlarmissiniz be... Utaniyorum ulan hepinizden...

Sinirlerim bozuldu gece gece.. Bitti lan! dagilin!

Bir zehirlenme makinasi olarak doga

2004-12-15T18:08:00.000+02:00

Bu kizcagizin cani bazen zehirlenmek ister... bu aralar da istemis olacak ki, kendi yaptigi corbadan zehirlenme basarisiyla gozlerimi yasartti. yani artik zehirlenmelerine gecmis olsun demekten ben sIkIldim kendisi zehirlenmekten sIkilmadi...

Öperim ben onu her daim...

Sevindirici bir sey

2004-12-13T01:50:00.000+02:00

Ankara'da Karinca Adinda bir dersane... 45 ogrencisi var...
bu cocuklar oss, dersler telasi icinde bir de dergi cikartmislar adida Alacakarinca..
Bana da gonderiyorlar (onlar degil, felsefe ogretmenleri)

ne guzel dunya.. kuslar bocekler falan....

12 Aralik Sehir Tiyatrosu Maci İstatislikleri

2004-12-13T01:28:00.000+02:00

Galatasaray-Fenerbahce Macini golgede birakan bu fitbol olayi, bir spor abidesi hakkinda UEFA onayli Istatistikler:

Macin Adami: Gurol Gungor
Alman Disipliniyle Defans yapan Fitbolcu: Emrah Ozertem
"Swwwiiisss!" sesiyle heryeri cinlatan, buna mukabil, voleyle hayatinin golunu atan Sahis: Caner Candarli
Enteresan Fitboluyla Sahadakileri etkilemis Fitbolcu: FAtih
"SAg Cenapta Super Beklerim, bombos kalirim arkadas" tarzinda bir futbol sergileyen kisi: Cem Karakaya
Sahanin en $Ik fitbolcusu: (zaten ustunu hic degistirmedigi, kotuyla sweatshirtiyle maca katildigindan mutevellit) Serhan Arslan
Macin Gerilimli AnI: Caner ve Ali Altug'un "bana mi geciyor tafran!" sarkisini birlikte soyledigi sahne...
Macin MutantI: (pirlanta gibi cocuk aslinda, macta bir haller oluyor bu sIpaya. X Men'i de andirmiyor değil ) Dogan Altinel.
Ne bok yiyecegini bilemeden oradan oraya danalar gibi kosan garibim: Serdar Orcin

An itibariyle okumakta oldugum kitaplar

2004-12-12T19:26:00.000+02:00

Italo CAlvino-Gorunmez Kentler
Orhan kologlu- Abdulhamit ve MAsonlar
William Greider- TEk Dunya
MAtthew Pearl- Dante Klubu
R. SAnal - Kuantum Dusunce TEknigi
Arno Gruen- Normalligin Deliligi
Sophokles- Elektra

sigara...

2004-12-12T01:17:00.000+02:00

Sigara icmeyi seviyorum.. henuz "ulan bi turlu birakamadik su meredi!" diyen ama bir turlu bırakamayan kisilerin durumunda degilim. O duruma da gelirim bir gun elbet.
sigarayi ve sigarayi bu sekilde icenleri de seviyorum.

muratti'nin davidoff'a benzemesi..

2004-12-12T01:14:00.000+02:00

Muratti, davidoff'a benziyor.

5 Aralik 004 tarihinde yapılan Sehir Tiyatrosu ekibi hali saha maclarinin istatislikleri

2004-12-11T01:17:00.000+02:00

Macin Adami: Koray Onur
Umit vadeden Fitbol Kisisi: Caner Candarli
Macin Pis Buruncusu: Erkan Sever
En Saglam PAs Kesen Fitbolcu: Serhan Arslan
Oynadigi maci Simultane Olarak anlatan Fitbolcu: Caner Candarli
Macin Matematikcisi. (kimin kac dakika kaleye gectigini hesaplama atraksiyonuyla) Dogan Altinel
istikbal vadeden, vadettigini de eden fitbolcu: Ali Gokmen Altug
sahanın en $Ik fitbolcusu: Gurol Gungor(Sari Coraplariyla)
En saglam defans: Gurol Gungor, Emrah Ozertem (Serhan'in anlina yazdigi adidas yazısıyla).

Ayrıca NAci Tasdogen, 15. dakikada "oynamiyorum lan ben!" seklinde sahayi terketmesiyle mansiyona layik goruldu.